|
1- سؤال دانشآموز: با سلام خدمت دکتر سبطی !!! آقای دکتر با تشکر از این که امکان دسترسی بهتون رو برامون اینجا ایجاد کردین سؤالاتمو میپرسم!
1- پشتوانه مشتق است؟ یا ساده؟؟!!
2- وقتی ترکیبی (مثل همهی موارد) رو برای پیداکردن صفت و مضاف الیه بهمون میدن همه رو صفت پیشین حساب می کنیم یا خیر؟!!!
چون معلمان مدارس در این چند سال به ما میگفتند که اگر همه همراه با نقش نمای اضافه مورد استفاده قرار گیرد دیگر صفت پیشین نیست و کلمه ی بعدی مضاف ا. است!
اما در آزمون قلمچی هفتهی گذشته خلاف این مسئله بود و همچنین در سؤال 10 خارج از کشور 88 تعداد صفات بهگونهای در جواب اعلامشده که انگار در ترکیب همهی نزدیکانش همه صفت پیشین است!!!
3. آیا در بیت «تا خود نشوی شانه به زلفش نزنی چنگ / انگشت کسی کارگشای دگری نیست» «شانه» ایهام دارد؟!
متشکرم! (مهتاب خ. (خردادماه 89))
پاسخ استاد:
درود بر شما
1- ساده است.
2- در آزمون سراسري «همه» حتي اگر با كسره با واژهي بعدي مرتبطشدهباشد، صفت پيشين شمردهميشود.
3- ايهام تنهاسب دارد:
1- شانه و كتف كه موها بر روي آن ميريزند، به ذهن خطور ميكند اما قابلجاگذاري در بيت نيست.
2- شانهي مو، كه قابلجاگذاري است.
پيروز باشيد!
2- سؤال دانشآموز: سلام من امسال یک بار هم متن کتاب های ادبیات 2 و 3 و زبان فارسی 3 رو نخوندم اما کل کلمات و تاریخ ادبیات سه سال و کل کتاب قرابت دکتر سبطی و بخشهای تکواج و واج و اجزای جمله سادهی همین انتشارات رو خوندم. اگر امکانداره میخواستم از دکتر سبطی بپرسم تو این یک هفتهی باقیمانده کدوم قسمت زبان فارسی یا کتاب املا یا درامدها رو بخونم؟ (سيمين پارسايي (تيرماه 89))
پاسخ استاد:
- كل قسمت املا + تستهاي املا + كل قسمت معناي واژهها (اگر به تستهاي اين قسمت نرسيديد خيلي مهم نيست.)
- بخش ساختمان واژهها از جلد دوم كتاب زبان فارسي
- درآمد ادبيات غنايي، تعليمي از پيش 1 و درآمدهاي فصلهاي 6، 7، 8 و 9 پيش 2 + اَعلام كتاب دوم و سوم
3- سؤال دانشآموز: با عرض سلام و تشکر دو سؤال از شما داشتم: اول این که با توجه به یک تکواژ شمردهشدن لغات،آیا جمعهای مونث سالم دیگر مانند کلمات و ... هم یک تک واژاند؟ دوم این که در سؤال 16 کنکور سراسری خارج 88 در بیت اول عبارت «قوت روان» دارای ایهام نمیباشد؟ (مثلا به معانی غذای روح و غذای دائمی) در ضمن کتابهای املا و لغت و تناسب مفهومی عالی بودند. خیلی ممنون! (آراد تجميررياحي (تيرماه 89))
پاسخ استاد:
- بله واژههايي مانند كلمات، آيات، شكايات و ... را يك تكواژ بهشمار بياوريد.
- «روان» دو معنا دارد: 1- روح و جان 2- جاري (معناي دائمي نميدهد.)
4- سؤال دانشآموز: سلام دکتر سبطی. يك سؤال راجع به لغت داشتم :معنی هایی که کتاب نوشته مجازا، تو کنکور اگه فقط اونو بنویسن نباید غلط حساب کنیم؟ و یکی دیگه این که حروف ربط را جزو جمله وابسته حساب میکنیم؟ برای شمارش تکواژ واژه. خیلی خیلی ممنون! (يكتا رحيمي (تيرماه 89))
پاسخ استاد:
- معناي مجازي ذكرشده در كتاب را بهتر است بهعنوان معناي واژه، درست بهحساب آوريد.
- نه، حرف ربط را جزء جملهي وابسته بهحساب نياوريد.
(سؤالتان خيلي خاص و دقيق بود، پيروز باشيد!)
5- سؤال دانشآموز: با عرض سلام خدمت شما و تشکر بخاطر زحمات بی دریغتان. برای ادبیات دانشگاه ازاد چه چیزی بخوانم؟ (زهرا سليمي (تيرماه 89))
پاسخ استاد: مطالعهي توضيحات آخر درسها، واژهنامهي پايان كتابها و تاريخ ادبيات كتابهاي ادبيات دوم، سوم و پيشدانشگاهي سودمند است. همچنين به تستهاي ادبيات هر 5 گروه آزمايشي در آزمون سراسري 89 نگاهي بيندازيد.
پيروز و پاينده باشيد!
6- سؤال دانشآموز: با عرض سلام و خسته نباشيد!
1- براي زبان فارسي كداميك از كتابهاي زير بهتر است، كتاب زبان فارسي شما در انتشارات مبتكران (راهبردهاي ياددهي- يادگيري) يا كتاب زبان فارسي شما در انتشارات دريافت؟
2- آيا شما در انتشارات دريافت هم كتابهاي تست ادبيات 2 و ادبيات 3 و ادبيات پيش تأليف كردهايد چون من در اين فروشگاه اينترنتي اين كتابها را ديدم ولي اومدم تو سايتتون اصلاً كتابي با اين محتوا و عنوان وجود نداشت. راستي اگه انتشارات دريافت كتاب تست ادبيات و زبان فارسي تأليف نكرده آيا اون كتاب تستهاي شما توسط انتشارات مبتكران هنوز چاپ ميشن؟ مثلاً چاپ 89 داره؟ (سجاد (مردادماه 89))
پاسخ استاد:
1- كتاب «زبان فارسي، راهبردهاي ياددهي- يادگيري» به آموزش عميقتر مباحث دستوري مطرحشده در كتابهاي زبان فارسي سه سال دبيرستان ميپردازد و داراي تمرينهاي بسيار پرشمار و گوناگوني است كه ميتوان بسياري از آنها را يك تستِ بدون گزينه درنظرگرفت، اما بهظاهر در اين كتاب از تست خبري نيست، بنابراين خواندن اين كتاب را در درجهي اول به دانشآموزان سال سوم دبيرستان و همچنين همكاران محترم توصيه ميكنم گرچه براي دانشآموزان كنكوري هم ميتواند بسيار مفيد باشد؛ اما دو جلد كتاب زبان فارسي نشر دريافت كاملاً با رويكرد كنكوري نوشتهشدهاست و خواندن آن براي داوطلباني كه گرفتار تنگناي زماني هستند مناسبتر است. در اين دو جلد كتاب آموزشي تحليلي همهي نكتهها و مفاهيم بههمراه تستهاي تأليفي و ابتكاري (و همچنين برگزيدهي تستهاي كنكور) در كنار هم جمع شدهاست.
2- كتابهاي پرسش چهارگزينهاي ادبيات 2، ادبيات 3 و ادبيات پيشدانشگاهي كه در انتشارات انديشهسازان به چاپ ميرسيد، از سوي مدير مسئول اين انتشارات به انتشارات مبتكران و هيچ انتشارات ديگري واگذار نشد و بههميندليل متأسفانه ديگر در دسترس شما دانشآموزان عزيز نيست با اين حال سعي كردهام در كتابهاي نشر دريافت تعداد بسياري تست تأليفي بگنجانم كه مطمئناً نسبت به تستهاي طراحيشده در آن كتابهايم بهروزتر و مناسبتر هستند.
7- سؤال دانشآموز: با عرض سلام، این بخشهای جدیدی که به منوی سایت اضافهکردین عالیه!!!!. یه سؤال داشتم، آقای دکتر سبطی این تابستان کتاب جدیدی تألیف نمیکنند مثل آرایههای ادبی، تاریخ ادبیات، آموزش و تست ادبیات 2 و 3 و پیش. با تشکر ویژه از شما (مهدي ن. (مردادماه 89))
پاسخ استاد: به اميد خدا تا عيد نوروز كتاب جمعبندي ادبيات آماده مي شود كه ميتواند خيلي به كارتان بيايد. البته بهشرطيكه تا آن زمان كتابهاي تناسب مفهومي و زبان فارسي نشر دريافت را يكبار خواندهباشيد. خواندن كتاب املا و لغت را ميتوانيد به بعد از نوروز هم موكول كنيد.
پايدار باشيد!
8- سؤال دانشآموز: سلام به نشر دریافت، سلام به کتابهای نشر دریافت و سلام به مولفین نشر دریافت!
سؤالم از آقاي دکتر هامون سبطي است. میخواستم بپرسم آیا کتابی برای آرایههای ادبی برای دانشآموزان ریاضی و تجربی تألیف نمیکنند؟ اگر هم فرصت این کار را ندارند میشه یه کتاب خوب در این مورد معرفی کنند تا سؤالات آرایه کنکور رو صد بزنیم؟ (وحيد پ. (مردادماه 89))
پاسخ استاد:
سلام آقا وحيد، در كتاب جمعبندي ادبيات كه مشغول نوشتن آن هستم و به اميد خدا بعد از تعطيلات نوروز در دسترس شما خواهدبود، بهطور نسبتاً گستردهاي به آرايههاي ادبي پرداختهام. البته جاي خالي يك كتاب پايهاي آموزش آرايههاي ادبي را كاملاً احساس ميكنم و نوشتن آن را وظيفهي خودم ميدانم. اما مطمئناً آن كتاب امسال بهدست شما نخواهدرسيد. بنابراين تا منتشرشدن كتاب جمعبندي، ميتوانيد از جزوههاي كلاسي معلمان و دبيران محترم مدارس و همچنين كتاب آرايههاي ادبي سال سوم علوم انساني (كتاب درسي وزارت آموزش و پرورش) استفاده كنيد. البته در اين كتاب به آرايههايي مانند ترصيع يا تصدير برميخوريد كه مربوط به شما نيست و نيازي به مطالعهي آنها نداريد. بقيهي مطالب اين كتاب براي دانشآموزان غيرعلوم انساني نيز بسيار سودمند است.
9- سؤال دانشآموز: سلام آقاي دکتر سبطی! دو سؤال از جلد دوم کتاب زبان فارسی داشتم:
1- در صفحهي 85 آیا جدا نوشتن «چقدر» در نقش مفعول و ضمیر پرسشی دلیل خاصی دارد؟
2- صفحه 45 سؤال 35 تکلیف ما برای پاسخدادن به این نوع سؤالها چیست؟ (نارين خ. (مردادماه 89))
پاسخ استاد:
1- خير، «چقدر» را ميتوان به شكل «چهقدر» نيز نوشت همچنانكه «چگونه» را گاهي «چهگونه» مينويسند. در كل، هيچگاه نقش دستوري يك واژه، تأثيري بر رسمالخط آن ندارد.
2- براي پاسخدادن به سؤالهاي آزمون سراسري اين فرضِ غلط را درست بهحساب آوريد كه «شدن» يا جملهي دوجزئي ميسازد و يا جملهي سهجزئي با مسند.
10- سؤال دانشآموز: سلام و عرض ادب خدمت دکتر سبطی عزیز. امیدوارم حالتون خوب باشه. من سال 90 کنکور دارم میخواستم بدونم اگه کتاب زبان فارسی نشر دریافتتون رو بگیرم و کامل بخونم و بفهممش میتونم تمام سوالای زبان فارسی کنکور رو جواب بدم؟ چون میخوام بخونم برای رتبهی 2رقمی و باید حتما کنکور 90 قبول شم این سوال رو پرسیدم. راستی کتاب قرابت معنایی و املا و واژگانتون رو دارم من تمام کتابای بازار رو دیدم و انصافاً بهترین کتاب تو بازار کتاب شما بود و از خوندنش لذت میبرم. امیدوارم کتابهای دیگه تون هم به همین خوبی باشه. پیشاپیش از راهنماییتون ممنونم. (محسن (شهريورماه 89))
پاسخ استاد: درود بر شما! راستش هيچ نويسندهاي نميتواند صددرصد تضمين كند كه با خواندن كتابش همهي خوانندگان ميتوانند به تمام تستهاي مربوط به مباحث آن كتاب درست پاسخ دهند؛ بهويژه در برخي درسها مانند زبان فارسي كه پيچيدگي و دشواري آن بيش از درسهاي ديگر است. همچنين گاهي طرح تستهاي غيراستاندارد و حتي نادرست از اين مبحث در آزمون سراسري، رسيدن به اين هدف را غيرممكن ميكند، اما ميتوانم در پاسخ شما بگويم كه تمام سعي من در اين دو جلد كتاب اخيرم در نشر دريافت اين بودهاست كه دانشآموزان كوشا و بااستعداد را در اين درس به جايي برسانم كه بتوانند از عهدهي پاسخگفتن به تمام تستهاي آزمون سراسري برآيند. به تستهاي ابتكاري و مباحثي از كتاب درسي كه هنوز در آزمون سراسري به آنها پرداختهنشدهاست اما قابليت طرح سؤال از آنها وجوددارد نيز توجه خاصي كردهام (مانند همين مبحث شيوهي «بلاغي» و شيوهي «عادي» كه در جلد دوم اين مجموعه آموزش دادهشدهاست و در آزمون سراسري 89 براي اولينبار از اين مبحث سؤال طرحشد آنهم در همهي گروههاي آزمايشي!)؛ بنابراين شما با مطالعهي اين كتاب و همانطوركه گفتيد صرف وقت و انرژي براي فهم درست و دقيق آن، ميتوانيد مطمئن باشيد كه از اغلب رقيبان خود در اين درس توانمندتر و موفقتر خواهيدبود و همين ميزان از توانايي براي رسيدن به بهترين نتيجهها در همهي درسهاي آزمون سراسري كافي است.
به اميد شنيدن خبر پيروزي شما هستم!
11- سؤال دانشآموز: خسته نباشید! آقای دکتر سبطی میخواستم بدونم کتاب زبان فارسی جلد 1 نشر دریافت چاپ 89 هم داره یا 89 چاپ میکنید؟ اگه جلد 1 چاپ 89 داره چاپ 89 با 88 فرقی میکنه؟ منطورم اینه که چاپ 89 ویرایش میشه؟ اگه ویرایش نمیشه چاپ 88 رو بگیریم؟ ممنونم! (محسن (شهريورماه 89))
پاسخ استاد: درود برشما دوست خوب، اين كتاب تا 2ماه ديگه ويرايششده وارد بازار ميشه اما تغييراتش آنقدر زياد نيست كه ارزش اين رو داشتهباشه كه شما تا 2ماه ديگه زبان فارسي نخونيد. حالا تصميم درست رو خودتون بر اساس برنامه و منابع درسي تون بگيريد.
پيروز باشيد!
12- سؤال دانشآموز: سلام! دانشآموز سال دوم ميتواند از كتاب قرابت معنايي و زبان فارسي دكتر سبطي استفاده كند؟ با چه روشي؟
پاسخ استاد: درود بر شما! كتاب تناسب مفهومي، حتي براي دانشآموزان سال اول دبيرستان نيز كاملاً مناسب و سودمند است. بهطوركلي هرچه دانشآموزان زودتر با اين كتاب آشنا شوند، مشكلاتشان در درس ادبيات زودتر برطرف خواهدشد و نسبت به ادبيات زيباي سرزمينمان ديدي درستتر و واقعيتر پيدا خواهندكرد. اما كتاب زبان فارسي نشر دريافت بيشتر مناسب دانشآموزان داوطلب آزمون سراسري است. براي دانشآموزان سال دوم و سوم دبيرستان، كتاب «زبان فارسي- راهبردهاي ياددهي و يادگيري، انتشارات مبتكران» مناسبتر است. مطمئناً آزمون سراسري براي شما كه از حالا به فكر يادگيري عميق مباحث درسي هستيد يك گردش علمي بهحساب خواهدآمد!
پيروز باشيد!
13- سؤال دانشآموز: با سلام خدمت آقای سبطی. من تعریف آرایههای ایهام و مجاز را بلدم ولی اصلاً نمیتوانم آنها را در بیتها پیداکنم. از شما راهنمایی میخواستم درضمن من میخواستم بدانم آیا با خواندن کتاب املای شما میشود به تستهای املای 89 جواب داد چون من همیشه تعداد غلطهای املایی را کم و زیاد پیدا میکنم و میخواهم دو تست املا را نزنم و روی بخشهای دیگر ادبیات سرمایهگذاری کنم! (كيوان (مهرماه 89))
پاسخ استاد: سلام آقا كيوان! واقعيت اين است كه براي تشخيص آرايهها در بيتها و عبارتها، دانستن تعريفهاي سنتي آرايه كه در اغلب كتابها و كلاسها و ... بر آنها پافشاري ميشود، چندان راهگشا نيست. متأسفانه كتاب سادهفهم و كاملي در اين زمينه براي كمك به دانشآموزان و داوطلبان كنكور هنوز نوشتهنشدهاست. اما اين چند راهحل را به شما پيشنهاد ميكنم:
1- حتماً كتاب تناسب مفهومي را بهطور كامل بخوانيد تا در گام اولِ تشخيص آرايهها، يعني خواندن و معناكردن بيتها مشكل خاصي نداشتهباشيد.
2- اگر دسترسي داشتيد، فصل آخر كتابهاي «پرسشهاي چهارگزينهاي ادبيات پيشدانشگاهي 1» يا «پرسشهاي چهارگزينهاي ادبيات سال سوم دبيرستان«، «انتشارات انديشهسازان» را مطالعه كنيد. من در آنجا درسنامهي نسبتاً خوبي از آرايهها فراهم كردهام كه ميتواند تا حد زيادي كمككننده باشد.
3- اگر به اين كتابها دسترسي نداريد از كتاب «آرايههاي ادبي سال سوم علوم انساني» (كتاب درسي مدارس) استفاده كنيد و تمرينهايش را نيز حتماً حل كنيد.
4- نكات عمليتر و ظريفتر را در كتاب جمعبندي ادبيات كه بعد از نوروز چاپ خواهدشد، مطالعه كنيد.
كتاب املا، كتاب كاملي است كه هر دانشآموز درسخوان با مطالعهي آن ميتواند از عهدهي پاسخگفتن به تستهاي بهظاهر رعبانگيز املاي آزمون سراسري برآيد.
بهخودتان اميدوار باشيد!
14- سؤال دانشآموز: سلام و درود بر بزرگ مرد عرصه علم و فرهنگ، استاد سبطی عزیز و قدردانی از آقای شریف خطیبی بهخاطر مشاوره خوبشون. آقای سبطی یه مشکل بزرگ!! درس ادبیات رو چهطور نتبرداری کنیم، بهخصوص قسمت اعلام و تاریخادبیاتها. البته من چون کتابهای اندیشهسازان (شیمی مهندس بازرگان و فیزیک دکتر کمانگر) رو دارم اواخر کتاب اون قسمت راه خلاصهبرداری رو خوندم و تاحدودی با نتبرداری آشنا هستم! (مهيار ن. (مهرماه 89))
پاسخ استاد: سلام دوست خوب! از ابراز لطف اغراقآميزتان سپاسگزارم؛ اما بهخاطر داشتهباشيم كه معمولاً همين عنوانسازيهاي از سر لطف، آغاز درافتادن به سراشيب غرور در كساني ميشود كه دارند به وظيفهشان عمل ميكنند و اصولاً نبايد بهخاطر انجاموظيفه كسي به خودش مغرور شود و ... . بگذريم و برسيم به پاسخ سؤال شما دوست عزيز. خوب دقت كنيد، نُتبرداري از مطالب تاريخادبيات كتابهاي درسي كار عاقلانهاي نيست؛ چون چشم شما در طول سالهاي تحصيلي به صفحات كتاب درسيتان عادت كردهاست؛ درواقع برخي از مطالب تاريخادبيات در طول يك سال سروكلهزدن با يك كتاب درسي در حافظهي بينايي شما بهصورت خودكار جاي ميگيرد و تثبيت ميشود؛ بنابراين نبايد با نتبرداري از تاريخادبيات و منتقلكردن اين مطالب بر روي صفحاتي جديد، حافظهي بينايي چند سال تحصيليتان را پاك كنيد! اين موضوع در مورد تمام مطالب حفظي صادقي است. سفارش من اين است كه نكات مهم و فرّار تاريخادبيات كتاب درسيتان را در همان صفحات كتاب درسي با رنگهاي مختلف نشانهگذاري كنيد و با تكرار و تمرين آنقدر به اين صفحهها و نكتهها نگاه كنيد كه آرامآرام همهي آنها در حافظهي بينايي شما نقش ببندد. يادتان باشد كه حافظهي بينايي، قويترين بخش از حافظهي مغز است. فقط ميماند برخي از نكتههاي گنگ، تعدادي نكات مربوط بههم پراكنده در ميان كتاب درسي، برخي شباهتهاي ظاهري اسمها و ... كه نياز به يك بررسي كلي تمام مطالب تاريخادبياتي هر سه كتاب دارد كه ميتوانيد آن را به من بسپاريد! در كتاب جمعبندي تاريخادبيات اين نكتههاي ريز و درشتِ دور از چشم را به شما معرفي خواهمكرد.
پرتلاش و پيروز باشيد!
15- سؤال دانشآموز: با عرض سلام خدمت همهي آنهایی که لذت «دریافتن» رو با هیچچیز دیگهای عوض نمیکنن و همچنین آقای دکتر سبطی. من دانشآموز پیشدانشگاهی هستم و امسال با کتابای زبان فارسی و تناسب مفهومي شما آشنا شدم. من تاحالا- بیشوخی- هیچوقت اینقدر از خوندن زبان فارسی لذت نبردهبودم و اینقدر خوب درکش نکردهبودم. وقتی پای این کتاب میشینم غرق خوندنش میشم و گذر زمان رو احساس نمیکنم. یه سؤالی از شما داشتم و اون اینهکه برای اینکه تو کنکور در درس ادبیات فارسی به درصد بالای 90 برسم، چه کارهایی لازمه انجام بدم و اینکه شما میگین نباید واسه تاریخ ادبیاتها خلاصهنویسی کنیم، من خودم بخشهایی از اعلام آخر کتاب که مرتبط با یه درس خاصه رو هم تو کاغذ کنارش مینویسم و با اون درس مطالعهش میکنم. میخواستم ببینم آیا این کار هم نادرسته و من باید اعلام رو جداگانه بخونم یا نه. ممنون از لطفتون. (شادی ص. (مهرماه 89))
پاسخ استاد: درود بر شما! خوشحالم كه اين كتابها توانسته شما را با زبان زيباي كشورمان آشتي دهد و لذت دريافتن را در شما زنده كند و اميدوارم كه در راه آموختن و دريافتن هميشه پايدار و اميدوار باشيد. بهويژه بعد از آزمون سراسري!
اما پاسخ به دو پرسش شما:
1- براي رسيدن به درصد بالاي 90 در درس ادبيات قدري آشنايي قبلي با ادبيات فارسي و به زبان خودماني «اهل ادبيات بودن» لازم است. اما با خواندن دقيق و عميق و دستكم 2 بار دورهي كتابهاي تناسب مفهومي، زبان فارسي و املا و لغت (نشر دريافت) ميتوانيد مطمئن باشيد كه از اغلب رقيبانتان چندين گام جلوتر خواهيدبود. حتماً بخش مشاوره (خشت اول) را با دقت بخوانيد و به آن عمل كنيد. با كمتر از هفتهاي هفت ساعت مطالعهي ادبيات، رسيدن به درصد بالاي 80 بسيار بعيد است مگر آنكه از شاعران و اديبان آيندهي ايران باشيد!
2- اين كار شما سودمند هم هست. نكتهي اصلي اين است كه اگر در سالهاي گذشته تاريخ ادبيات را از صفحات كتاب درسي خودتان خواندهايد، امسال هم همان صفحات را دوره كنيد و مطالب آنها را بهجاي ديگري منتقل نكنيد. اما از آنجاكه اغلب دانشآموزان، اعلام سال دوم و سوم را در دورهي پيشدانشگاهي ميخوانند؛ بنابراين چشمشان در سالهاي گذشته به آن صفحهها عادت ندارد و ميتوانند مطالب اعلام را خلاصهنويسي كرده و از همان ابتدا خلاصههاي خود را مطالعه كنند. اما اگر احياناً شما در سالهاي گذشته از روي كتاب درسي، اعلام هم خواندهايد، بهتر است از روي همان صفحات آشناي كتاب، اعلام را دوره كنيد.
شاديتان روزافرون!
16- سؤال دانشآموز: سلام و خسته نباشید میگم به همهی دستاندرکاران نشر دریافت و دکتر سبطی با این کتاب عالیهی زبانفارسیشون!!! من دانشآموز پیشدانشگاهی رشتهي تجربی هستم و این کتاب زبان فارسیتون رو از تابستون شروع کردم و الان 2 جلدش تمامشده ولی برای مرورش نمیدونم باید چیکار کنم؟ همون قسمتهای کادربندیشده کافی هستند؟ در مورد کتاب ادبیاتی که تازه قراربود منتشر کنید خواستم بپرسم منتشرشده یا نه؟ (کتابی بهغیر از املا و تناسب معنایی) از راهنماییهای سازندهتان ممنون میشوم. (صبا ا. (مهرماه 89))
پاسخ استاد: درود بر شما! نوع تدريس زبان فارسي در كلاس درس، اغلب بهگونهاي است كه دانشآموزان ما را از زبان مادريشان گريزان ميكند! واقعاً از شنيدن اين خبرها كه شما با خواندن اين دو جلد كتاب اين احساس نامطلوب را نسبت به اين درس تجربه نميكنيد و حتي شايد به آن علاقهمند نيز ميشويد، به من انرژي ميدهيد و سر ذوق ميآورد! در پاسخ به پرسش اولتان بايد بگويم كه دورهي همان قسمتهاي كادربنديشده بهعلاوهي تستها ميتواند كافي باشد، بهشرطيكه در آزمونها- با توجه به توضيحات انتهايي هر آزمون- درصدهاي قابلقبولي كسب كردهباشيد. براي كار بيشتر ميتوانيد از تمرينهاي كتاب «راهبردهاي زبان فارسي، انتشارات مبتكران» يا كتاب زبان فارسي همكار خوبم جناب «بداغي»- اگر به آن دسترسي داشتهباشيد- استفاده كنيد. كتاب جمعبندي ادبيات درحال تأليف است و پس از تعطيلات نوروز در دسترس شما دوستان خوب خواهدبود. البته اين مجموعه فقط منحصربه درس ادبيات نخواهدبود. در ماههاي آينده اطلاعات بيشتري در اين مورد در سايت ما خواهدآمد.
پايدار و پيروز باشيد!
17- سؤال دانشآموز: سلام به خونگرمترين معلم سالهاى سرد كنكور! من آرزو دارم روزى شما را از نزديك ملاقات كنم ولى هماكنون در شهر كوچك رشت از راه دور با كتابهاى عالى شما همنفسى ميكنم. متأسفانه من در خواندن برخى لغات ابيات كتاب تناسب مفهومي شما دچار مشكل شدهام، براى مثال در صفحهي ٧ كتاب تناسب مفهومي، تمرين ١، كه درواقع تمرين لغت «سر» است من در خواندن «وى» شك دارم. وَى درست است يا وِى؟ ميدانم به معنى وَ اِى است ولى وَى اصلاً همخوانى ندارد. من خيلى در اين زمينه مشكل دارم، آيا امكانش هست از اين طريق از شما راهنمايىبگيرم؟ (فريد س. (مهرماه 89))
پاسخ استاد: درود بر شما آقا فريد! شهر زيبا و خاطرهانگيز رشت، كجايش كوچك است؟ تازه به فرض هم كه كوچك باشد، نفسِ سبز جنگلهاي درياكنار شمال كجا و دود و دم كلانشهر تهران كجا؟ اي كاش ما هم ميتوانستيم در هوايي كه شما نفس ميكشيد، دمي تازه كنيم، اي يار همنفس!
اما پاسخ سؤالتان كه نشانهي مهمبودن شعر و ادب فارسي در نگاه شماست:
وَ + اي = وِي (البته شايد گذشتگان آن را «وَي» ميخواندند، اما اين تلفظ امروزه اصلاً خوشايند فارسيزبانان نيست و دستكم من آن را ديگر «وِي» ميخوانم تا از خواندن شعر لذت ببرم!) من در هر زمينهاي در حدامكان پاسخگوي شما عزيزان هستم!
بهاميد ديدار!
18- سؤال دانشآموز: دکتر سبطی سلام! ممنون بهخاطر چند جلد کتاب اخیرتان یعنی تناسب مفهومي، املا و لغت و زبان فارسی که برای کنکور نوشتهاید و همچنین این سایت خوبتان که امکان پرسش و پاسخ در آن وجود دارد. سؤالی داشتم که منتظر راهنمایی شما هستم؛ در مورد ابیات و متون، خود کتابهای درسی در کتابهای کنکوری مختلف بعضاً آرایههای متفاوتی نوشتهشده مثلاً در کتابی برای یک بیت آرایهي ایهام درنظرگرفتهشده ولی در کتاب دیگر خیر. با توجه به اینکه گام اول برای تمرین آرایهي کنکور، شناختن آرایهي متون و شعرهای خود کتاب درسی همراه با استدلال است یک منبع معرفی کنید که خیالمان را از بابت پوشش کامل ریز و درشت آرایههای بهکاررفته در خود کتاب درسی راحت کند. (اميد ف. از بوشهر (مهرماه 89))
پاسخ استاد: درود بر شما دوست عزيز! بگذاريد خيالتان را راحت كنم، پوشش كامل آرايههاي ريز و درشت ابيات و عبارات كتاب درسي هيچ كمكي به شما در پاسخگويي به تستهاي آزمون سراسري نميكند و حتي شايد مانعي نيز در اين راه باشد چون ذهن شما را به تنبلي و پختهخواري عادت ميدهد. لطفاً نگاهي به تستهاي آرايهي آزمون سراسري سال 81 تا 89 بيندازيد و ببينيد چند بيت از ميان صدها بيت مطرحشده در اين تستها از بيتهاي كتابهاي درسي است؛ مطمئنم كه اگر اين كار را انجام بدهيد ديگر نگران اختلافنظر نويسندگان چنين كتابهايي نميشويد كه حالا يكي در يك بيت ايهام پيداكردهاست و ديگري نه. با اين حال اگر براي آزمونهاي كلاسي يا آزمايشي نيازمند منبعي هستند كه بيتها و عبارتهاي كتابهاي درسي را دقيق و موبهمو بررسيكردهباشد، از اين دست كتابها نزديكترينشان به نوع نگاه طراحان آزمون سراسري، كتابهاي كار انتشارات فاطمي است كه كمغلطتر نيز هستند. با اين حال باز هم تأكيد ميكنم كه نبايد خيلي وقتتان را صرف پيداكردن نكتههاي ريز و درشت كتابهاي درسي كنيد مگر آنكه پس از اجراي كارهايي كه در بخش راهنمايي آموزشي گفتهام وقت اضافهاي براي خواندن ادبيات داشتهباشيد.
تلاش هوشمندانه راز پيروزي است!
19- سؤال دانشآموز: باعرض سلام! آقای دکتر سبطی روش درست برای جواب به پرسشهای آرایههای ادبی چیه وروزی چندساعت باید کتاب زبان فارسی شمار و بخونم اگر از آبانماه شروع کنم و اینکه پاسخ به سؤالات زبان فارسی چهقدر وقت کنکور رو ميگیرد. باتشکر! (رضا ك. (آبانماه-89))
پاسخ استاد: درود بر شما! سؤال شما خيلي دقيق مطرحشدهاست: «روش پاسخدادن به پرسشهاي آرايههاي ادبي چيست؟»؛ منظور از اين سؤال اين است كه پس از يادگرفتن تعريفها و مثالهاي مربوط به آرايههاي ادبي، ديگر بايد چه نكتههايي بدانيم و چه مهارتهايي كسب كنيم تا بتوانيم در زماني كوتاه به پرسشهاي چهارگزينهاي آرايههاي ادبي پاسخ دهيم.
خُب شرط لازم، توانايي خواندن و معناكردن بيتهاست كه راهش مشخص است: خواندن كتاب تناسب مفهومي و تمامكردن آن تا پايان امسال- دوباره هم دوره تا آزمون سراسري بسيار سودمند است- براي آشنايي با مفاهيم و نكات اصلي آرايهها نيز كتاب آرايههاي ادبي سال سوم علوم انساني (كتاب درسي مدارس) يا هر جزوه و كتابي كه احساس ميكنيد توانسته است حقمطلب را ادا كند و مفاهيم را حلاجي نمايد، بايد اساس مطالعهتان باشد. شما اين كارها را انجام دهيد و صبر كنيد تا من روشها و نكتههاي خاص حل تستهاي آرايه را در كتاب جمعبندي ادبيات به شما آموزش دهم؛ معني اين حرف اين است كه لطفاً تا عيد نوروز صبر كنيد و مطمئن باشيد كه اين كتاب در حال تأليف است و بهموقع به دستتان ميرسد.
در پاسخ دومين سؤالتان بايد بگويم كه تستهاي زبان فارسي وقتگيرترين پرسشهاي ادبيات هستند و براي 5 سؤال زبان فارسي بايد حدود 8 دقيقه وقت درنظر بگيريد كه در صورت تسلط بر مباحث و تمرين كافي، در اين وقت دستكم ميتوانيد به 4 سؤال از اين ميان درست پاسخ دهيد. براي تسلط هم بايد نهايتاً از آبانماه خواندن كتاب زبان فارسي نشر دريافت را شروع كنيد و بهطور ميانگين هفتهاي 2 ساعت از وقت مطالعهي ادبياتتان را به آن اختصاص دهيد؛ البته بهتر است درسهاي حجيم را (مثلاً تكواژها را) ظرف يك هفته بخوانيد حتي اگر چندين ساعت وقت شما را بگيرد. آن وقت براي جبران، در هفتهي بعدي زبان فارسي نخوانيد و فقط به مطالب آن درس پرحجم نگاهي بيندازيد و آن را دوره كنيد.
دست خدا به همراهتان!
20- سؤال دانشآموز: سلام و درود! خدا خیرتان بدهد به ما کنکوریها کمک میکنید. نیت خیرتان را میستایم. سوالی از دکتر سبطی داشتم. من کتاب تناسب معنایی شما را خواندم و با صبر و وقتی که گذاشتم به تسلط خوبی در خوانش معنا و مفهوم رسیدم. مشکلم در املا است. کتاب املای شما را هم تابستان خواندم ولی مشکلم حلنشده و هنوز در املا مشکل دارم و موقع خواندن متن املا در تستها در پیداکردن غلطها دچار شک و تردید میشوم. خواهشاً راهحل و یا کتابی به من معرفی کنید تا این ضعف املایم را مرتفع کنم. (منصوره ت. (آبان 89))
پاسخ استاد: درود بر شما و آفرين بر تلاش و پشتكارتان كه لازمهي تمام پيروزيهاست. دوست خوب، يكبار خواندن كتاب «املا و لغت در آزمون سراسري» كافي نيست؛ شما بايد متن آن را دستكم سهبار و تستهاي آن را دستكم دوبار مرور كنيد تا به تسلط لازم دست پيدا كنيد. متأسفانه يكي دو كتابي كه در اين زمينه در بازار وجود دارد، جنبهي آموزشي ندارد و تستهاي آن نيز تنها تستهاي آزمون سراسري است- تا آنجاكه اطلاع دارم- و تنها منبع خوب تست تأليفي و بهجز كتاب املاي نشر دريافت- در زمينهي املا، تستهاي آزمونهاي آزمايشي سال گذشته (تعاوني سنجش، كانون فرهنگي، گزينهي دو و ...) است كه اميدوارم بتواند به ياري به آنها دسترسي پيدا كنيد.
21- سؤال دانشآموز: سلام خدمت هرکسیکه کارش رو با صداقت انجام میده! آقای دکتر سبطی میخواستم بدانم با این کتابهایی که برای ادبیات کنکور تألیف نمودهاید آیا دیگر نیازی به کتاب دیگری (حتی خود کتاب درسی) هست؟ (چون مثلاً برای آرایههای ادبی و تاریخ ادبیات کتابی تألیف نکردهاید!) ممنون! (علي الف. (آبان 89))
پاسخ استاد: درود بر شما! در مشاورهي آموزشي توضيح دادم كه بهتر است تاريخ ادبيات را از همان صفحات كتاب درسيتان بخوانيد. خواندن توضيحات پايان درسهاي 3 كتاب ادبيات و توجه به خودآزماييهاي پايان هر درس نيز ضروري است. مطالعهي متن درسهاي كتاب زبان فارسي خالي از فايده نيست اما خيلي هم ضرورت ندارد مگر آن صفحههايي كه در كتاب زبان فارسي نشر دريافت، رجوع به آنها را از شما خواستهام. دربارهي آرايههاي ادبي هم در پرسشهاي قبلي ديگر دوستانمان هرچه ميتوانستم گفتهام! (قول ميدهم كه سال آينده كتاب كامل و جذابي دربارهي آرايهها و زيباييهاي ادبي بنويسم؛ امسال را بر من ببخشيد! اما در كتاب جمعبندي ادبيات، نكات دشوار و ضروري را با شما درميان خواهمگذاشت.)
22- سؤال دانشآموز: سلام و عرض خسته نباشید خدمت دکتر سبطی عزیز! آقای دکتر اول از همه یه اشتباه تایپی در کتاب زبان فارسی نشر دریافت دیدم گفتم اطلاع بدم. در صفحهی 134 جلد اول خط سوم نوشتهشده: واژههایی مانند مسئله، جرئت، هیئت، نشئت نیز میتوانند به شکل مسأله، جرأت، هیئت و نشأت نوشتهشوند. هیئت در سری دوم باید هیأت نوشتهمیشد که به اشتباه دوباره همون هیئت تایپشدهاست.
حالا سوالاتم:
آقای دکتر من در حال حاضر تمام تاریخادبیاتها و واژگان رو کاملاً خوندم و بلد هستم. واژگانی هم که هر ساله میاد اما آخر کتاب نیست رو از کتاب املا و لغت شما خوندم. در قرابت معنایی هم مشکل چندانی ندارم کتاب شما رو خوندم کامل. در حال حاضر دارم کتاب زبان فارسی شما رو میخونم. فقط و فقط الان دغدغهم در رابطه با آرایهها هستش. میخواستم بدونم اگه من آرایهها رو اصلاً نخونم و بعد از عید از روی کتابی که قرار هست چاپ کنيد بخونم مشکلم در رابطه با آرایهها حل میشه؟ راستی دکتر با این توضیحاتم به نظر شما من میتونم تو کنکور 90 ادبیات رو بالای 90 بزنم؟ راستی دکتر کتاب املا شما رو دارم میخونم و تمام کلمات مهم کتابهای درسی رو دارم میخونم که مشکل دارم. املا کلمات خارج از کتاب هم میاد یا خیر؟ پیشاپیش از پاسختون ممنونم! (محسن (آبان 89))
پاسخ استاد: درود بر شما دوست پرتلاش و تيزبين ما! ايرادي كه در آن صفحه جا خوشكردهبود و از نگاه شما پنهان نماند، حتماً در چاپهاي بعدي اين كتاب برطرف خواهدشد، ممنون!
راستش من اصلاً موافق نيستم كه شما تا بعد از تعطيلات نوروز كه كتاب جمعبندي ادبيات روانهي بازار ميشود، مبحث مهمي مانند آرايههاي ادبي را نخواندهباشيد. توصيهي من اين است كه آرايههاي اصلي را از روي كتاب «آرايههاي ادبيِ سال سوم علوم انساني» مطالعه كنيد و بعد، با فوت و فن تستزدن در كتاب جمعبندي آشنا شويد و با يك درصد خوب در درس ادبيات به نتيجهي تلاش و برنامهريزي درستتان برسيد. درصد خوب ادبيات در آزمون سراسري، 65 تا 80 درصد، 80 تا 90 درصد عالي و بالاي 90 فوقالعاده و گاهي دستنيافتني است؛ زيرا گاهي در برخي گروههاي آزمايشي (بهويژه رشتهي هنر!) سر و كلهي بيش از يكي دو تا تست غلط يا غيراستاندارد پيدا ميشود، كه طبيعتاً رسيدن به درصد بالاي 90 را براي هر داوطلبي هرچه هم آماده و مسلط باشد- اصلاً بفرماييد خود فردوسي و حافظ!- غيرممكن ميسازد؛ بنابراين درصد بالاي 80 را هدف خود قرار دهيد و براي آن تلاش كنيد.
پيروز باشيد دوست من!
23- سؤال دانشآموز: با عرض سلام و خسته نباشید خدمت آقای دکتر سبطی! من دربارهی تکواژها سؤال داشتم. ممنون میشم اگه جواب بدین! واژههای «همگنان»، «منش» و «پیچگوشتی» قابلتجزیه هستن یا نه و اگه تجزیه میشن چهجوری هستش؟ من کتاب قرابت معنایی شما رو میخونم اما از یه چیز میترسم اینکه تیترها رو فراموش کنم مثلاً عنوانهای بیتهای با مفهومهای عرفانی رو فراموش کنم و موقع حل تمرینهایی که تو کتابتون درنظرگرفتین نمیتونم عین اون تیترو بنویسم. به نظر شما این مشکلی ایجاد میکنه؟ من باید چی کار کنم؟
پاسخ استاد: درود بر شما، دوست خوب! اگر كتابهاي زبان فارسي نشر دريافت را مطالعه كنيد، دستكم پاسخ دو سؤال از ميان سه سؤالتان برايتان روشن ميشود. اين را از آن نظر ميگويم كه بدانيد در آينده و با ادامهي مطالعهي اين كتابها، پاسخ بسياري از اينگونه سؤالها را خودتان خواهيديافت و ديگر نيازي به اظهارنظر من يا ديگري نيست؛ و اما جواب پرسشهاي شما:
همگنان: هم (پيشوند) + گن (گون) + ان (نشانهي جمع)
منش: واژهي ساده است و تجزيه نميشود.
پيچگوشتي: واژهي ساده است و تجزيه نميشود.
پاسخ دومين سؤالتان اين است كه حل تستهاي پايان هر بخش كمك بسياري به تثبيت اين مفاهيم و عنوان آنها در ذهن شما ميكند؛ اما بههرحال دانستن خودِ مفهوم، بسيار مهمتر است تا عنواني كه من براي آن مفهوم در كتاب تناسب مفهومي، برگزيدهام. ولي اگر اين عناوين در خاطرتان حك شود سرعت شما را در پاسخگويي به تستهاي تناسب مفهومي بالا ميبرد.
پيروز و سرزنده باشيد!
24- سؤال دانشآموز: باعرض سلام خدمت آقای سبطی و تشکر از اینکه به سؤالات ما پاسخ میدین. من الان پیشدانشگاهیم و توی آزمون سنجش درصد ادبیاتم خیلی پایین شد (زیر50 درصد) که برای من بیسابقه بود حالا باید چیکارکنم که این موضوع حل شه؟ چهطور ادبیات رو بخونم و نزدیک آزمون اصلاً چطور باید مرور کنم؟ و یه سؤال دیگه اینه که من کتاب املا در آزمون سراسریتون رو گرفتم لطفاً توضیح بدین چطور باید بخونمش. پیشاپیش ممنون از راهنماییتون! (مريم (آبانماه 89))
پاسخ استاد: درود بر شما! راستش همانطوركه در نقد آزمون سنجش گفتم، بودجهبندي اين آزمونها اصلاً هماهنگ با برنامهي درس دانشآموزان مشغول به تحصيل نيست؛ بنابراين سفارش من اين است كه بهجاي توجه به درصد كلي اين آزمون، اين را بررسي كنيد كه به چند درصد تستهايي كه مباحث مربوط به آنها را مطالعه كردهبوديد، پاسخ داديد.
بهطوركلي بودجهبندي درس ادبيات در آزمونهاي آزمايشي رايج در سطح كشور بههيچوجه با برنامهاي كه ميتواند باعث موفقيت دانشآموزان در رويارويي با تستهاي ادبيات آزمون سراسري شود، همخواني ندارد. تأكيد اصلي اين برنامه بر مطالعهي منظم كتابهاي ادبيات فارسي دوم، سوم و چهارم دبيرستان است درحاليكه در آزمون سراسري صرفنظر از تستهاي تاريخ ادبيات، فقط يك يا دو تست از داخل متن اين سه كتاب طراحي ميشود! (و گاهي حتي آن يك تست هم در ميان 25 تست ديده نميشود.)؛ بنابراين بهتر است براساس برنامهاي كه در بخش مشاورهي آموزشي (خشت اول)، ارائهشدهاست، به مطالعهي درس ادبيات ادامه دهيد و منتظر نتيجهاي بهتر سرجلسهي آزمون سراسري باشيد!
به اين اميد!
(پاسخ سؤال دوم: دوست عزيز، كتابهاي نشر دريافت حالت خودآموز دارند و معلم در كنار شماست؛ پس كافي است چند صفحهي اول كتاب املا را بخوانيد تا خود كتاب برايتان توضيح دهد كه چطور بايد كار را ادامه دهيد!)
25- سؤال دانشآموز: میخواستم ازتون بپرسم که اگه فقط کتاب زبان فارسي، قرابت و املاي شما رو بخونم و آرایهي ادبی رو از جزوهي معلم و تاریخ ادبیات که دیگه تو کتاب هست و دیگه کتاب درسی رو نخونم یعنی کتاب رو روخونی نكنم و بررسی تکتک بیتها و ... رو انجام ندم و فقط کتابهای شما با جاهایی که شما گفتید کتاب رو بخون میتونم تو درس ادبیات موفق به درصد بالای 70 شم؟ یعنی درس به درس نخونم؟ ممنون میشم جواب بدید! هزاران شاخه گل رز تقدیم به شما! (امير (آبانماه 89))
پاسخ استاد: درود بر شما و سپاس از محبتتان! شما بايد آشنايي كلي با درسهاي كتاب و مفهوم كلي آنها (درونمايهي آنها) داشتهباشيد، اما بررسي موشكافانهي آرايهها و نكات دستوري بيتها و عبارتهاي كتاب درسي- كه روش معمول و سنتي در كلاسهاي درس ادبيات است- كمك چنداني به افزايش درك ادبي شما نميكند و در پاسخگويي به تستهاي آزمون سراسري چندان سودمند نيست. پس پاسخ سؤال شما بهطور خلاصه «آري» است.
سرتان سبز و دلتان آباد!
26- سؤال دانشآموز: باسلام خدمت دكتر سبطي! سؤال من كمي با سؤالهاي ديگر فرق ميكند! من دانشآموز رشتهي رياضي فيزيك هستم و علاقهي بسيار زيادي به فلسفه و ادبيات دارم.، طوريكه كتابهاي غيردرسي من در باب فلسفه و ادب بيشتر از كتابهاي درسيم است. ميخواستم از شما بخواهم كه به من راه را نشان دهيد و كمكم كنيد! (محمد نجابتي (آذرماه 89))
پاسخ استاد: درود بر شما آقاي نجابتي! علاقهي شما به فلسفه و ادبيات همخواني زيادي با رشتهتان يعني رياضي دارد. واقعيت اين است كه رياضيات و علوم تجربي نقش بسيار مهمي در پيشرفت تمدن و فرهنگ بشر در طول تاريخ تكامل انسان بازي كردهاند و شكي نيست كه در چند قرن اخير علوم تجربي و رياضيات مهمترين عامل تغيير و تكامل جوامع بشري از همه نظر بودهاند؛ بنابراين درك عميق و كارآمد فلسفه و ادبيات براي يك انسان امروزي بدون آشنايي بسيار او با استدلال رياضي و جهانبيني علمي امكانپذير نخواهدبود. كوتاهسخن اينكه دنياي امروز به فيلسوف يا شاعر و نويسندهاي كه با استدلال رياضي، بينيش فيزيكي، كيهانشناسي، نظريهي داروين، نظريهي فريود، نظريهي يونگ، نسبيت انشتاين و ... ناآشناست، چندان احتياجي ندارد. مطمئناً بايد تفاوتي باشد ميان شاعران و فيلسوفان عهد صفوي يا قرون وسطي و شاعران و فيلسوفان دوران شكوفايي علم و انفجار اطلاعات!
بنابراين شما مطمئن باشيد كه تحصيل در يكي از رشتههاي مربوط به علوم رياضي يا علوم تجربي به كارآمديتان در مطالعهي فلسفه و ادبيات كمك خواهدكرد و ميتواند از شما در اين حوزههاي ناب انديشه و فرهنگ فردي نوآور، سودمند و متفاوت بسازد و يادتان باشد كه براي لذتبردن از فلسفه و ادبيات يا نوآوري و خلاقيت در آنها، تحصيلات دانشگاهي نياز بيچون و چرا و حتمي نيست. مطالعهي آزاد و پيوسته نيز ميتواند شما را به اين هدف ارزشمند برساند.
27- سؤال دانشآموز: با سلام و عرض خسته نباشيد خدمت به استاد عزيزم دكتر هامون سبطي! يك سؤال از خدمتتون داشتم و اون اينكه من فارغالتحصيل هستم و هفتگي حدوداً 10ساعت ادبيات ميخوانم (فقط آرايه، قرابت، زبان فارسي) سال گذشته هم ادبيات را 70 زدم و از كتابهاي خوب شما بهخصوص قرابت استفادهكردم، ميخواستم بدونم چطوري ميتونم ادبيات را 100 بزنم و اينكه من با هفتهاي 10 ساعت بهنظرم كافي نيست براي درس ادبياتم به نظر شما آن را زياد كنم يا نحوهي مطالعهام را عوض كنم؟ (محمدمهدي گ. (آذرماه 89))
پاسخ استاد: درود بر شما دوست با محبت و كوشاي ما. بهنظر من 10 ساعت مطالعهي ادبيات در هفته براي كسيكه در آزمون سراسري سال گذشته توانستهاست به نتيجهي خوب 70% دست پيدا كند اصلاً كم نيست. مطمئناً شما با اين پشتكار و انگيزهاي كه داريد ميتوانيد به درصد بالاي 80 در آزمون سراسري امسال دست پيدا كنيد، اما همانطوركه گفتم نتيجهي 100% در درس ادبيات بسيار انگشتشمار است و گاهي وجود تستهاي نادرست يا غيراستاندارد، رسيدن به اين هدف را غيرممكن ميكند. بههرحال مطالعه و دورهي مؤثر كتابهاي ادبيات نشر دريافت، تستهاي آزمون سراسري سال 81 تا 89، آزمونهاي خارج از كشور و آزمونهاي آزمايشي مطرح در سطح كشور، ميتواند در رسيدن به اين هدف ياريرسان و كارساز باشد.
منتظر شنيدن نتيجهي درخشانتان در آزمون سراسري هستيم!
28- سؤال دانشآموز: با سلام به آقای دکتر سبطی عزیز! آقای سبطی من یه سؤال داشتم و اونم اینه که خورد (فعل ماضی) 3 تا تکواژ داره یا 2 تا؟ پیشاپیش از جوابتون ممنونم! (مهيار (آذرماه 89))
پاسخ استاد: پاسخ درست و علمي پرسش شما اين است كه تكواژهاي ماضيسازِ زبان فارسي، از بن مضارع، بن ماضي ميسازند. اين تكواژها عبارتند از:
1- يد؛ مثال: رِس- رسيد / كِش- كشيد / جَه- جهيد
2- د؛ مثال: مان- ماند / خور- خورد / رهان- رهاند
3- اد؛ مثال: افت- افتاد / نه- نهاد
2- ت؛ مثال: كُش- كشت
2- ست؛ مثال: آرا- آراست
از اين ميان دو تكواژ «د» و «يد» پركاربردترينها هستند. (اينها همان ed انگليسي هستند كه از فعل مضارع فعل ماضي ميسازند! اشتراك در اين تكواژهاي بنيادين نشانهي همريشگي زبان فارسي و انگليسي است.) اما ازآنجاكه در كتابهاي زبان فارسي دبيرستاني اين تكواژها معرفينشدهاند، در آزمون سراسري، آنها را ناديده ميگيريم؛ بنابراين فعلهايي مانند «خورد»، «كشيد» يا «افتاد» درواقع سه تكواژ هستند (بن مضارع + تكواژ ماضيساز + شناسهي تهي) اما در آزمون سراسري آنها را دو تكواژ بهشمارآوريد.
استثنا: اگر در فعلِ ماضي، تكواژ گذراسازِ «انـ» بهكاررفتهباشد، براساس جدول درس گروه فعلي (كتاب زبان فارسي 3) تكواژ ماضيساز «د» يا «يد» را نيز بهحساب ميآوريم:
(او) خورانْد: خور + انـ + د + شناسهي تهي
(او) خورد: خورد + شناسهي تهي
(او) جهانْد: جه + انـ + د + شناسهي تهي
(او) جهيد: جَهيد + شناسهي تهي
براي بررسي بيشترِ اين نكته، به درس گروه فعلي در جدول اول كتاب زبان فارسي نشر دريافت مراجعه كنيد.
پيروز باشيد!
29- سؤال دانشآموز: با سلام! چند تا سؤال داشتم. تفاوت ایهام ساده با ایهام تناسب در چیست؟ چرا؟ در کنکور خارج از کشور 88 سؤال 16، واژههای ایهامدار داریم مثل چین و شانه ولی بیت دارای ایهام نیست و اینکه در کنکور تجربی 89 واژهی «دستان» ایهام دارد یا ایهام تناسب؟ (كيوان (آذرماه 89))
پاسخ استاد: درود بر شما! براي تفكيك ايهام از ايهام تناسب، بايد دو معناي واژه را بهجاي آن واژه، در بيت يا عبارت موردنظر جاگذاري كنيد؛ اگر هر دو معنا جملهاي منطقي بهوجود بياورد، ايهام داريم. اگر يكي از آنها قابلجاگذاري باشد و يكي نباشد بايد ببينيم معنايي كه جاگذاري نميشود با واژهاي ديگر در آن بيت يا عبارت، تناسب (ارتباطِ) قوي و آشكاري دارد يا نه؛ اگر چنين تناسبي وجود داشت، ايهام تناسب داريم و اگر نداشت نه ايهام داريم و نه ايهام تناسب.
در تست 16 خارج از كشور 88، دو معناي «دستان» را ميشود در بيت جاگذاري كرد؛ دستان: 1- دستها 2- جادو و نيرنگ؛ پس ايهام داريم نه ايهام تناسب. (معناي دوم دستان را تنها دانشآموزاني ميدانند كه معلمانشان برايشان توضيحدادهباشند كه چرا لقبِ «زال» پدر رستم، «دستان» بودهاست. توجّه: در تركيب «رستمِ دستان»، «دَستان» لقبِ زال است نه رستم؛ رستمِ دستان: رستم پسر دستان.
خُب، البته مطمئنم كه حالا خودتان هم ميتوانيد پاسخ اين سؤال را حدس بزنيد؛ بله به اين دليل كه زال با سيمرغ در ارتباط بوده و كارهايي جادويي از او سر ميزده.)
در بيتهاي ديگر اين تست نميتوان هر دو معناي واژههاي ايهامبرانگيز را بهجاي آنها در بيت جاگذاري كرد؛ مثلاً اگر در بيت چهارم بهجاي «شانه»، كتف را جاگذاري كنيم، كلام منطقي نخواهدبود؛ زيرا كتف كسي به موهاي او چنگ نميزند!
در بيت «نبيند روي من زردي به اقبال لب لعلش / بميرد پيش من رستم چو او دستان من باشد»، «دستان» هم ايهام دارد و هم ايهام تناسب. ايهام دارد زيرا از ميان معانيِ پرشمار «دستان» دو معنا را ميتوان در بيت جاگذاري كرد: 1- جادو 2- دستها (مجاز از يار و ياور). ايهام تناسب دارد زيرا معناي «لقبِ پدر رستم» قابلجاگذاري نيست اما بهدليل آمدن واژهي رستم در اين بيت، به ذهن خطور ميكند.
30- سؤال دانشآموز: سلام به بهترین استاد ادبیات زندگیام که مرا با زبان زیبای مادریام آشتی داد! اول از همه از شما به خاطر تمام لطفتون در کلاس درس و کتابهای بینظیرتون تشکر میکنم. دو تا سؤال هم داشتم:
1- من دانشآموز تغییر رشته ریاضی به تجربی هستم که فقط به خاطر رشتهي پزشکی پشت کنکور موندم. با توجه به اینکه من تو درس زیست کمی از دیگران عقبتر هستم میخواستم ببینم درس ادبیات رو چهکار کنم تا همراه درصد بالای ریاضی و فیزیک و درصد معقول بقیه درسهام خلأ کوچیک و احتمالی زیستم رو جبران کنم؟ راستش میخوام عمومیهام رو بالاتر از میانگین داوطلبای قوی تجربی بزنم. واسه شرایط من برای ادبیات چه درصدی لازمه؟ واسه این درصد چهکار باید کنم؟
2- کتاب تست پیش 2 آقای ذهبی کی چاپ میشه؟
پیش 1 که عاااااااااااااااااالی بود. بازهم ممنون هرچند کلمات قادر به جبران لطفهای عالیترین استادها نیست! (ثمینه ع. (آذرماه 89))
پاسخ استاد: درود بر شما دوست خوب! از محبتتان سپاسگزارم و از اين كه گفتيد با زبان و ادبيات مادريتان آشتيكردهايد خيلي خوشحال شدم. مطمئناً كسي نميخواست شما با ادبيات كشورتان قهرشويد، اما متأسفانه اين اتفاق براي شما و بسياري از دانشآموزان كشورمان ميافتد و دليلش را همه ميدانند. اما گويا براي بسياري قهربودن يا آشتيبودن شما با ادبيات، هنر، علم و ... خيلي مهم نيست. اما براي ما خيلي مهم است. براي ما در نشر دريافت و بسياري بسيار ايراني ديگر اين مفاهيم والاي انساني خيلي مهم است و خوشحاليم كه براي شما نيز مهم بودهاست.
در پاسخ سؤال اولتان بايد بگويم كه درصدي حدود 75% براي شما لازم است تا اندكي ضعف شما را در درس زيستشناسي پوشش دهد- البته فقط اندكي و نه بيشتر!- براي رسيدن به اين درصد و درصدهاي بالاتر سفارشهاي من در «خشت اول» و آنچه لابهلاي پاسخهايم به سؤالات دوستان شما در همين صفحه آمدهاست حدوداً كامل است. اما براي محكمكاري اين دو سفارش را هم اضافه ميكنم:
1- كتاب جمعبندي ادبيات را بعد از جشن نوروز، هم حتماً تهيه و مطالعه كنيد. قبل از مطالعهي اين كتاب بايد كتابهاي تناسب مفهومي، املا و لغت و دو جلد زبان فارسي نشر دريافت را دستكم يكبار كامل خواندهباشيد.
2- تستهاي امسال و يكي دو سال گذشتهي آزمونهاي آزمايشي سنجش، كانون فرهنگي، گزينهي 2 و ... را حتماً تهيه و بررسي كنيد.
پيروز باشيد!
31- سؤال دانشآموز: با سلام! سؤالی داشتم. در بیتهایی مانند «نازم خیال خاتم لعلت که همچو جم / آفاق را کشید به زیر نگین مرا» یا «جمشید جز حکایت جام از جهان نبرد» چگونه باید کنایه را پیدا کرد و اینکه آیا در بیت «ما دل از دنیای پوچ بیوفا برداشتیم / یک قلم زین استخوان دل چون هما برداشتیم» آیا دل استعاره است؟ (كيوان (آذرماه 89))
پاسخ استاد: سلام بر شما آقا كيوان! راستش را بخواهيد سؤال شما نشانهي اين است كه از روي منابع كارآمدي، آرايههاي ادبي را مطالعه نكردهايد و پيش از آن كه مفاهيم برايتان جا بيفتد، شروع به پاسخگويي تستها، آن هم تستهاي دشوار و مفهومي آزمون سراسري كردهايد. خُب، بعيد ميدانم اين روش- كه شيوهي رايج كتابهاي نپخته و تجاري است- بتواند راه به جايي ببرد. لطفاً اگر منبعِ آموزشيِ خوبي نداريد به درسهاي كتاب آرايههاي ادبيِ رشتهي علوم انساني مراجعه كنيد و مفاهيم را ياد بگيرد و در ادامه سراغ تستهاي كنكور برويد. لطفاً به تستهاي آرايهي مربوط به سالهاي 88 و 89 هم پاسخ ندهيد تا پس از مطالعهي كتاب جمعبندي ادبيات، هنوز هم تستِ حلنشدهي آزمون سراسري برايتان باقيماندهباشد، تا بتوانيد پيشرفت و موفقيت خودتان را در اين مبحث محك بزنيد!
(در «استعاره»- البته دقيقتر آن است كه بگوييم «استعارهي مصرحه»- يك واژه بهدليلِ شباهت جايگزين واژهاي ديگر ميشود. خُب در اين بيت بهجاي «دل» ميخواهيد چه واژهاي جايگزين كنيد و چه شباهتي بين «دل» و آن واژه در نظر ميگيريد؟ مطمئناً اين سؤال پاسخي ندارد؛ بنابراين «دل» نميتواند در اين بيت استعاره داشتهباشد. «دل برداشتن» بر روي هم كنايه از صرفنظركردن است.)
پيروز باشيد!
32- سؤال دانشآموز: با سلام به آقای سبطی عزیز! میخواستم خواهش کنم که اگه میشه یه کم تفاوت اضافه تشبیهی و اضافه استعاری رو بفرمایید! (مهيار ن. (ديماه 89))
پاسخ استاد: بهروي چشم! بياييد كار را اينطور شروع كنيم: اگر تركيبهاي اضافي را با الگوي «الفِ ب» مجسم كنيم با اين 2 سؤال ميتوانيم اضافهي تشبيهي و استعاري را تشخيص دهيم و از هم تفكيك كنيم:
1- آيا ب به الف مانند شدهاست (در اينجا ذوق و منطقمان بايد حكم كند)؟
پاسخ: بله؛ با اضافهي تشبيهي روبهرو هستيم.
2- آيا ب به چيزي مانند شدهاست كه الف جزئي از آن چيز يا يكي از ويژگيهاي آن است؟
پاسخ: بله؛ با اضافهي استعاري روبهرو هستيم.
چند نمونه:
آتش حسادت: آيا ميتوان پذيرفت كه حسادت به آتش مانند شود؟
پاسخ: بله؛ اضافهي تشبيهي
روييدن عشق: عشق به روييدن تشبيهنشده بلكه به گل يا گياهي تشبيهشدهاست و روييدن يكي از ويژگيهاي گل و گياه است؛ اضافهي استعاري
درياي دانش: دانش به دريا تشبيهشدهاست؛ اضافهي تشبيهي
ژرفاي دانش: دانش به دريايي تشبيهشدهاست و ژرفا از ويژگيهاي دريا است؛ اضافهي استعاري
خورشيد محبت: اضافهي تشبيهي
پرتو محبت: اضافهي استعاري
باران محبت: اضافهي تشبيهي
بارش رحمت: اضافهي استعاري
درخت دوستي: اضافهي تشبيهي
ريشههاي دوستي: اضافهي استعاري
خُب، اين «يه كم تفاوت»! توضيح بيشتر را در كتاب جمعبندي دقيقِ دقيق برايتان خواهم نوشت.
پايدار باشيد و اميدوار!
33- سؤال دانشآموز: با سلام خدمت تمام دبیران زحمتکش !من چند تا سؤال از مشاورین محترم داشتم:
آقای سبطی، کتابهاتون واقعاً عالی! ببخشید میخواستم بدونم که پاسخ خودآزمایی درس 13 پیش سؤال 6 حلاج درست است یا رقصیدن! و در ضمن من از دبیرمون واسه تدریس آرایهها راضیام، اما کتاب تست چی بخرم و اینکه آیا انواع جناس و استعاره مکینه و ... مربوط به رشته ریاضی میشه یانه؟ با عرض خسته نباشید و تشکر از خشت اولتان اما حالا خشت دوم کی میآد؟ (حسين ف. (ديماه 89))
پاسخ استاد: درود بر شما دوست خوب ما؛ پاسخ سؤالهاي ادبياتتان بهترتيب چنين است:
1- «رقص» واژهاي عربي است اما ما ايرانيان با اين واژه در زبان خودمان مصدر «رقصيدن» را ساختهايم كه بيشك واژهاي فارسي بهشمار ميآيد و فعلهاي ساختهشده از اين مصدر نيز فارسي هستند نه عربي. اين جاي شك ندارد زيرا هيچ عربزباني نميفهمد كه «برقصد» يعني چه! «حلاج» تنها واژهي عربي بهكاررفته در شعر «كيشمهر» است.
2- تستهاي آرايهي آزمونهاي سراسري 81 تا 89 بهترين تمرين براي شما هستند كه معتبرترين منبع آنها كتابهاي منتشرشده از سوي سازمان سنجش است؛ زيرا پاسخهاي سنجيده و كاملي دارد.
3- جناس تام، جناسهاي ناقص و استعارهي مكينه در تستهاي مربوط به رشتههاي غيرعلوم انساني نيز مطرح ميشوند. شما بايد دو نوع استعاره و انواع جناس ناقص را بشناسيد تا بتوانيد آنها را تشخيص دهيد، اما هيچ سؤالي اختصاصاً از شما نميخواهد كه نوع جناس يا استعاره را مشخص نماييد.
پاينده باشيد!
34- سؤال دانشآموز: عرض سلام و خدا قوت به آقای دکتر سبطی! چند تا سؤال میخواستم خدمتون عرض کنم.
1- چگونه قرابت معنایی رو بخوانم؟
2- چهقدر بخوانم؟
3- میخوام یه روش عامیانه بهم بگین که بتونم بهراحتی کتاب تناسب معنایی رو تمام کنم و از عهدهی تستها بربیام؟!
این نکته رو هم متذکر بشم آقای دکتر سبطی واقعاً کتابتون (قرابت معنایی) بیشک حرف نداره بنده الان یک هفته هست که بهصورت سطحی مفاهیم فصل 2 کتاب تناسب معنایی (بدون خواندن فصل 1) تونستم 6 تا از تستهای قرابت 89 (رشتهي تجربی) بهراحتی بزنم من نوعی که از تستهای قرابت وحشت داشتم! اما آقای سبطی ازتون خواهش میکنم کمکم کنین که به چه صورت بخوانم (روشکار)؟ با تشکر فارغالتحصیل تجربی از بوشهر! (سعيد ق. (ديماه 89))
پاسخ استاد: سلام بر شما دوست خوب و خونگرم! آقا عاميانه و رسمي ندارد كه، فقط لطف كن از صفحهي اول اين كتاب را بخوان- نه از وسط!- اين كتاب كاملاً حالت خودآموز دارد و من مرحلهبهمرحله به شما گفتهام كه بايد چهكار كنيد و چگونه پيش برويد. خواندن فصل اول اين كتاب لازم و ضروري است. براي بعضيها حجم اين كتاب كمي زياد بهنظر ميرسد اما تجربهي خوانندگان دو سال گذشته نشاندادهاست كه با تمامشدن فصل اول سرعت خواندن و فراگيري شما بسيار افزايش مييابد و كتاب به سرعت بهسوي صفحات پاياني پيش ميرود. فصل اول را هم با وسواس نخوانيد. اگر حدود 75% نكات آن دستگيرتان شد، برويد فصلهاي بعدي. نكات فصل اول آرامآرام با خواندن ادامهي كتاب برايتان جا ميافتد و سرانجام پس از تمامشدن كتاب، هنگام اولين دوره متوجه ميشويد كه خيلي از آن نكتهها ديگر برايتان سخت و ناآشنا نيستند. لطفاً دقت داشتهباشيد كه در آزمون سراسري سال گذشته از نكات فصل اول، اختصاصاً سؤال طرحشدهبود و نكتهي مهم ديگر اينكه بايد مطالب اين كتاب را پس از يكبار خواندن دوبار تا آزمون سراسري دوره كنيد.
پايدار و پيروز باشيد!
35- سؤال دانشآموز: سلام دکتر سبطي! از وقتي که براي پاسخدادن به سؤالات ما دانشآموزان ميگذاريد منمونم! استاد، من روي آرايههاي ادبي- لغات و تاريخ ادبيات مسلطام و کتاب قرابت معنايي را هم تا فصل سوم خواندهام، ولي تا به حال زبان فارسي نخواندم با توجه به سختي نسبتا زيادي که سؤالات زبان دارند ميخواستم بينم شما چي پيشنهاد ميکنيد؟ اصلاً زبان بخوانم؟ اگه اره همش يا مبحثي؟ راستي استاد کتابهاي جمعبندي واسه چه درسهاي منتشر ميکنيد؟ ميترسم بعد عيد همش تهران به فروش برسه به ما نرسه! خواستم بگم سهم ما شهرستانيها رو جدا بزاريدها! کارتون خيلي درسته! (پوريا ع. (ديماه 89))
پاسخ استاد: درود بر شما دوست صميمي! شما كه داريد بر روي درس ادبياتتان سرمايهگذاري ميكنيد، نبايد بگذاريد زبان فارسي نقطهي ضعف شما در اين درس باشد. از آغاز ترم دوم هم ميتوانيد مطالعهي دو جلد كتاب زبان فارسي نشر دريافت را شروع كنيد و تا زمان آزمون سراسري به نتيجهي دلخواه برسيد. اصلاً دير نيست. اگر هم به هر دليلي ترجيح داديد كه برخي از مباحث را مطالعه كنيد، اولويتها بهاينترتيب هستند:
1- ساختمان جملهها
2- تكواژها
3- ساختمان واژهها
4- گروه اسمي
5- واجها
6- ويرايش
7- قواعد زبان و ...
دوستان خوب به ياري خدا كتابهاي جمعبندي ما در اغلب درسها، در سراسر ايران منتشر خواهدشد.
برايمان دعا كنيد!
36- سؤال دانشآموز: عرض سلام و خسته نباشید! از جناب آقای دکتر هامون سبطی 2 سؤال دارم.
1- من هنوز قرابت معنایی و آرایهها رو نخوندم (و کتاب قرابت معنایی آقای دکتر رو تهیه کردم) آیا میتونم در این مدت با خوندن قرابت و معنایی به تست آن پاسخ بدم؟
2- نحوهي خوندن کتاب قرابت معنایی باید به چه صورت باشه؟ (حفظ کنیم یا ...)؟
با تشکر فارغالتحصیل تجربی (سعيد ق. (ديماه 89))
پاسخ استاد: درود بر شما؛ آقا سعيد! مطمئنم كه خودت هم جواب سؤالت را از قبل ميدانستي و فقط براي اطمينان پرسيدي؛ سؤالهاي تناسب مفهومي (قرابت معنايي) از مفهوميترين و استدلاليترين سؤالات كل دفترچهي آزمون سراسري هستند و مطمئناً راهي جز درستخواندن، فهميدن و مقايسهكردن بيتهاي خارج از كتاب، براي پاسخگفتن به آنها وجود ندارد. تعداد بيتهاي خارج از كتاب كه ميتوانند در آزمون سراسري مطرح شوند هم خيلي بيشتر از آن است كه كسي بتواند آنها را حفظ كند يا حتي در يك كتاب جمعآوري كند! پس لطفاً از همين حالا خواندن اين كتاب را با شرط «دريافتن» و نه «ازبركردن» شروع كنيد و سعي كنيد كه آرامآرام ماهيگيري را ياد بگيري. سرِ جلسهي كنكور كسي نيست كه سبد ما را با ماهيهاي از قبل به تور افتاده پر كند!
منتظر شنيدن خبر پيشرفت شما هستم!
37- سؤال دانشآموز: سلام به شما دستاندرکاران انتشارات دریافت! سؤالاتم رو ازهمینجا از آقای دکتر هامون سبطی میپرسم:
1- من آرایهها و قرابت معنایی رو نخوندم، الان به چه صورت میتونم این 2 تا مبحث رو تموم کنم؟
2- و روش خواندن این 2تا مبحث برای کسی که ضعیف هست باید به چه صورت باشد؟
ممنون از شما! (نگار م. (ديماه 89))
پاسخ استاد: درود بر شما دوست عزيز! تستهاي آرايهي ادبي آزمون سراسري را از سال 81 تا 89 به مرور بررسي كن. بهترين منبع، كتاب زبان و ادبيات فارسي سازمان سنجش است كه در آن توضيح كاملي براي تستهاي كنكور آمدهاست. 3 تست آرايههاي ادبي را در ميان 25 تست هر دفترچه پيدا كن و به آنها پاسخ بده.
طوري برنامهريزي كن كه تا نوروز يكبار كل كتاب تناسب را دورهكردهباشي و تا آزمون سراسري نيز يكبار ديگر آنرا دوره كن. تأكيد اصلي هنگام دورهكردن بايد بر تثبيت مفاهيم رايج و همچنين تستهاي دشواري باشد كه در دور اول به آنها اشتباه پاسخ دادهاي.
38- سؤال دانشآموز: سلام! اولاً ثواب و اجر نیت خیرتان از این سایت و کتابهایتان را از خدای عزیز خواهانم. ثانیاً راهنمایی از دکتر سبطی میخواستم:
1- در مورد لغات معنانشده متن درسهای ادبیات که در کتاب املا و لغت شما معنانشدهاند چکار کنم؟ مثلاً لغت (آمو) در درس محمد بهمن بیگی و لغتی مثل (براق) که در کتاب شما بهمعنی (اسب تندرو) معناشده ولی در درس قاصدک در جمله (براق شد) معنای دیگرش مد نظر است تکلیف چیست؟
2- در مورد تعدادی سوال درکمطلب حافظهمحور که مربوط به تسلط بر محتوای متون است و مثلاً یک مدل از آنها در تجربی و ریاضی 84 بهچشم میخورد / مضمون نه هرکه به قامت مهتر به قیمت بهتر در کدام حکایت سعدی آمده؟ / چاره کار و تکلیف چیست؟ پیشاپیش تشکر از راهنماییتان. (روزبه (ديماه 89))
پاسخ استاد: درود بر شما و سپاس از محبتتان! در پاسخ پرسش اول بايد بگويم كه درس «قاصدك» از منابع طرح سؤال آزمون سراسري حذف شدهاست و «آموي» نام ديگر رودخانهي جيحون است كه گاهي به آن «آمودريا» نيز گفته ميشد. بههرحال اگر باز هم به واژههايي اين چنيني رسيديد كه از چشم من دور ماندهاند حتماً بپرسيد؛ ممنون ميشوم!
پاسخ پرسش دومتان اين است كه اتفاقاً آن تست آزمون سراسري اصلاً حافظه محور نبود و بسيار هوشيارانه طراحي شدهبود. بههر حال به حكايتهاي درس «بارقههاي شعر فارسي» و مواردي از اين دست در كل كتابهاي ادبيات در كتاب جمعبندي ادبيات خواهم پرداخت.
منتظر باشيد!
39- سؤال دانشآموز: سلام! انتشارات دریافت کتاب آرایهها و تاریخ ادبیات برای رشتهي ریاضی- تجربی رو داره؟ (روزبه (ديماه 89))
پاسخ استاد: درود بر شما، فعلاً نه اما در كتاب جمعبندي به هر دوي اين مباحث پرداخته ميشود. كتابهاي جمعبندي پس از جشن نوروز در دسترس شما خواهندبود.
پاينده باشيد!
40- سؤال دانشآموز: سلام خدمت تمامی عزیزان نشر دریافت و مخصوصاً آقای دکتر سبطی! چند تا سؤال ادبیات داشتم از حضورتون، خیلی ممنون میشم جواب بدید!
سوال اول از کتاب خیلی سبزه:
1- نقش قافیه در کدام بیت متفاوت است؟
1) مگر ای سحاب رحمت تو بباری ارنه دوزخ / به شرار قهرسوزد همه جان ما سوا را
2) به جز از علی که آرد پسری ابوالعجائب / كه علم کند به عالم شهدای کربلا را
3) چه زنم چو نای هر دم زنوای شوق او دم / که لسان غیب خوشتر بنوازد این نوا را
4) چو تویی قضای گردان به دعای مستمندان / که ز جان ما بگردان ره آفت قضا را
پاسخ گزینهی 3. زیرا همهی قافیهها مضافالیهاند ولی نوا مفعول است. آقای سبطی یعنی چه؟! مگر مضافالیه هم نقش است؟! اصلاً این سؤال را نفهمیدم!
سؤال دوم: «الهی ترسانم از بدی خود بیامرز مرا به خوبی خود»؛ آیا «خودها» جناس تام دارند؟
سؤال سوم: جهاندار سودابه را پیش خواند / همی با سیاوش به گفتن نشاند
جهان دار:
خیلی سبز: کنایه از کیکاووس
دبیرمون گفته: مجاز از کیکاووس
كلک معلم: استعاره از کیکاووس
سؤال چهارم: در کتاب اندیشهسازان، چرا فرمودین جملهی «مگذار ما را به که و مه» براساس معیار کنکور فاقد سجع است؟ آیا در قالب کنکور بررسی نکنیم سجع دارند؟
سؤال پنجم: همای رحمت، سحاب رحمت و نسیم رحمت، اینها چه نوع ترکیب اضافی هستند؟ توضیحات شما را در کتاب اندیشهسازان 2 را خوندم ولی چیزی نفهمیدم.
خیییییییییییییلی ممنون میشم اگه توضیح مفصل بدید که بفهمم! سپاسگزارم از لطف شما! (سيما. ق (ديماه 89))
پاسخ استاد: سلام خانم قسيم، با اين دقت و پشتكاري كه بهخرج ميدهيد، نتيجهي درخشاني در انتظار شما خواهدبود.
در پاسخ سؤال اولتان بايد بگويم كه مضافاليه جزو نقشهاي اصلي جمله نيست، اما جزو نقشهاي وابسته در گروه اسمي است؛ پس بههرحال نقش بهحساب ميآيد.
دقت كنيد كه «ماسوا»، «كربلا» و «قضا» هر سه پس از كسره آمدهاند؛ پس وابستهي اسم قبل از خود هستند و مضافاليه بهحساب ميآيند. مفعول در اين جملهها گروه اسمي «جانِ ماسوا»، «شهداي كربلا» و «ره آفت قضا» است و اگر بخواهيم يك واژه را در ميان اين گروههاي اسمي بهعنوان مفعول معرفي كنيم بايد هستهي اين گروهها باشد؛ يعني «جان»، «شهدا» و «ره».
پاسخ سؤال دومتان منفي است؛ زيرا «خود» ضمير است و ضمير معناي مشخصي ندارد و ميتواند بهجاي هر اسمي بنشيند؛ بنابراين نميتوان اين كاربرد طبيعي ضمير را ايهام يا جناس تام بهحساب آورد.
پاسخ سؤال سومتان اين است كه «جهاندار» صفتِ «كيكاووس» است و بهكاررفتن صفت بهجاي موصوف نوعي از كنايه بهحساب ميآيد. البته اين كنايه با اغراق نيز همراه است زيرا «كيكاووس» پادشاه ايران بود نه جهان.
در پاسخ سؤال چهارم بايد بگويم كه الزام بر آمدن واژههاي همقافيه و هماهنگ در پايان جملهها از نظر زيباشناختي ارزش ندارد؛ پس خارج از محدودهي آزمون و كنكور ميتوان گسترهي سجع را افزايش داد و حتي اسم ديگري بر آن گذاشت.
اما در مورد سؤال پنجمتان بايد بگويم كه چون از ميان بيتها و عبارتهاي كتابهاي درسي به احتمال بسيار زياد سؤال آرايه طرح نميشود، اگر با خواندن توضيحات كتاب انديشهسازان، متوجه اين نكتهي باريك نشديد، از آن بگذريد و به اينهمه مطلب كه هنوز پيشرويتان است و بايد خواندهشود بپردازيد.
پيروز باشيد!
41- سؤال دانشآموز: درود بر نشر دریافت و آقای دکترسبطی و سپاس از زحماتتون! یه سؤال داشتم از آقای دکتر سبطی، چرا شمع و صبح میخندند؟ واگه میشه کتابی معرفی کنید که این اصطلاحات رو توش توضیح دادهباشه چون حتی اگه مفهوم کل بیت را هم بدون دانستن اینها بگیریم اما اون حس رو دریافت نمیکنیم. مثلاً این بیت: یاد باد آنکه چو یاقوت قدح خنده زدی / در میان من و لعل تو حکایتها بود. بیاینکه بدونیم چرا قدح میخندد هم میتونیم بفهمیم چی میگه اما خودتان قضاوت کنید حس شعر را وقتی میگیریم که صدای قهقههی جام می و رقص نورش در ذهن با خندهی یار ترکیب بشه. (راستی من دوم هستم و وقت بسیار دارم).
ای غایب از نظر که شدی همنشین دل / میگویمت دعا و ثنا میفرستمت
پاسخ استاد:سلام بر تو همنفس زودآشناي ما! از اينكه شما را مشتاق دانستن و تشنهي دريافتن ميبينم، سيراب ميشوم! دوست خوب، درخشش شعلهي شمع و رقص نور آن بيشك شادي و خنده را تداعي ميكند حتي در كنار قطرات اشكي كه بر چهرهي شمع، غلتان است؛ با همين تخيل، حافظ در اين بيت چنين تصوير متناقضنمايي را آفريدهاست:
ميان خنده ميگريم كه چون شمع اندر اين مجلس / زبان آتشينم هست، ليكن درنميگيرد
بر پهنهي سياه شب، سپيدهيِ بامداد و سرخيِ فلق يادآور چهره ي درخشانِ يار و سرخيِ لبهاي خندانِ اوست!
در ديوان حافظ با توضيح «كاظم برگ نيسي» از شركت انتشاراتي «فكر روز» به بسياري از اين نكتههاي ظريف اشاره شدهاست و همچنين «حافظنامهي استاد خرمشاهي»
روز و روزگارت پرسپيدهدمان!
42- سؤال دانشآموز: با سلام خدمت آقای سبطی! یه سؤالی داشتم ممنون میشم اگه جواب بدین ... البته من یهبار هم این سوال رو پرسیدم ولی جواب ندادين. فعل جمله زیر ساده است یا مرکب؟ او در مراسم بزرگداشت سعدی شرکت کرد البته به نظر من ساده است. چون میتوان شرکت را گسترش داد او در مراسم بزرگداشت سعدی شرکت گستردهتری کرد.
پاسخ استاد: درود بر شما دوست خوب، «شركت كردن» در دستهي فعلهاي بينابيني قرار ميگيرد، يعني فعلهاي مركّبي كه فعلاً فقط با يكي دو صفت گسترش مييابند و وابستههاي ديگر اسم مانند «ي نكرهساز»، «ها»، يا «مضاف اليه» را نميتوان با آنها همراه كرد. به هر حال اگر در آزمون سراسري بر اثر كم تجربگي طراحان مجبور شديد كه يكي از ايندو حالت را انتخاب كنيد، ساده گرفتن اين فعلها ترجيح دارد.
پيروز باشيد و پايدار!
43- سؤال دانشآموز: آقای سبطی سلام! امیدوارم خوب و سلامت باشید! من امسال برای کنکور منحصراً زبان ثبت نام کردم. البته دیر تصمیم به ثبتنام گرفتم برای همین هم درس خواندنرو دیر شروع کردم. با خواندن قسمت حرفهای شما و فایل خشت اول تصمیم به تهیهي کتابهای «دو جلد كتاب زبان فارسي»، «تناسب مفهومي»، «املا و لغت» و کتاب «جمعبندي ادبيات» گرفتم. خواستم ببینم آیا احتیاج به تهیهي کتاب دیگری دارم؟ مثلاً کتاب ادبیات سبز يا کانون فرهنگی آموزش. آخرینبار 4 سال پیش کنکور دادم و الان هیچکدوم از کتابها رو ندارم! لطفاً راهنمایی کنید که چه کتابهایی رو باید تهیه کنم. پیشاپیش از زحمت و محبت شما سپاسگزارم. پاینده باشید! (سياوش الف. (بهمنماه 89))
پاسخ استاد: سلام دوست خوب، به قول يكي از همكاران خوبم، هيچوقت براي شروعكردن دير نيست! شما كه خيلي هم دير شروع نكردهايد! پس نگران نباشيد. پاسخ سؤالتان اين است كه تنها نياز شما تهيهي منبعي است كه تستهاي آزمون سراسري را از سال 1381 تا 1389 گردآوري كرده باشد و به آنها پاسخ تشريحي دادهباشد. كتاب ادبيات فارسي چاپ سازمان سنجش در اين زمينه قابل اعتبار است. همين!
پيروز باشيد!
44- سؤال دانشآموز: 2 سؤال از دکتر سبطی داشتم. من فارغالتحصیل هستم. میخوام کتاب زبان فارسی 1 و 2 شما رو بخرم. اصلاً زبان فارسی بلد نیستم. باید هفتهای چند ساعت بخونم تا بتونم همشو بخونم؟سؤال2: باید حتماً کتاب قرابت شما رو تا قبل عید تموم کنم؟! واقعاً کتاب توپیه. دستتون درد نکنه! خوشحال میشم اگه جواب بدین. (ارادتمند شما سعید الف. )
پاسخ استاد: درود بر شما دوست خوب و سپاسگزار از ابراز محبتتان كه آنرا با اين اصطلاح رايج ابراز كردهايد كه «كتاب قرابت شما، كتاب توپيه!» خُب منظورتان كدام توپ بود؟
توپ جنگي يا توپ فوتبال؟؛ يعني ميخواستيد بگوييد «تركانده» يا «گلكاشته»؟ بههرحال اميدوارم با نوشتن و نوشتن و نوشتن، وَ خواندن و خواندن و خواندن وَ بازهم خواندن، ما ايرانيها به جايي برسيم كه ديگر تركاندن و منفجركردن مبهوتمان نكند و تحسينمان را برنينگيزد و آرام آرام اين اصطلاحات جنگي- كه البته شما با تمام صميميت و آشتيجويي آنرا بهكار گرفتهايد- از ادبيات سرزمينمان رخت بربندد.
دوست خوبم، براي رسيدن به تسلط بر زبان فارسي اگر ميخواهي تازه مطالعهي اين دو جلد كتاب را شروع كني، حدوداً بايد هفتهاي سه تا چهار ساعت وقت درنظر بگيري. تمامكردن كتاب تناسب مفهومي تا پيش از نوروز خوب است اما ضروري نيست. اگر آنرا تا آخر فروردينماه هم تمام كني، وقت كافي را براي دو بار دورهكردنش تا آزمون سراسري داري.
پيروز باشي!
45- سؤال دانشآموز: سلام آقای سبطی پیشاپیش عید نوروز را به شما تبریک میگم امیدوارم همچنان به یاد ما باشید. من از حالا میخواستم بخونم و پشت کنکوری هستم و اصلاً کتاب درسی را نخوامدم فقط دوران مدرسه کتابای شما را دارم و برای ارایه رمزینه (آقای قبادی) و تاریخ ادبیات کلک معلم (آقای ساجدی) را تهیه کردهام میخواستم بدانم هر کدوم را تا چه زمانی تمام کنم و روزی یا هفتهای چند ساعت بخونم. فوقالعاده انگیزه دارم. زبان فارس رو هم توضیح دهید لطفاً آیا قسمتهایی راحذف کنم و در آخر برای کنکور آزاد در درس ادبیات چگونه موفق شویم چون قرابت که دران نمیآید. ممنون! (امير ع. (اسفندماه 89))
پاسخ استاد: درود بر شما! با اين حال و هواي بهاري و پرنشاط كه دل و روحتان را پرنغمههاي شاد ميسازد! دوست خوبم، با كتاب تناسب مفهومي شروعكن، بعد آرامآرام مطالعهي دو جلد كتاب زبان فارسي را هم موازي آن شروعكن. در زبان فارسي اين مباحث خيلي مهمتر است: واجشناسي، تكواژشناسي، ساختمان واژهها، جملهي ساده و اجزاي آن و گروه اسمي.
خواندن كتاب املا و لغت را دستكم يكماه مانده به آزمون سراسري آغاز كن. در جلد اول كتاب همايش ادبيات، زبان فارسي و آرايههاي ادبي را بهصورت فشرده آموزش دادهام كه ميتواني براي مطالعهي آرايهها از اين منبع نيز استفاده كني. در جلد دوم آن هم (نترس! جلد اول فقط 90 صفحه است) به نكات پراكنده و دور از چشم تاريخ ادبيات هم خواهم پرداخت. اعتقاد من اين است كه تاريخ ادبيات را بايد از روي كتاب درسي خواند و فقط در جايي به جمعبندي نكتههاي مشابه يا مرتبط به آن پرداخت كه اين كار در كتاب همايش صورت خواهدگرفت.
براي شما كه با انگيزهي بالا از حالا ميخواهيد مطالعهي ادبيات را آغاز كنيد، هفتهاي 10 تا 12 ساعت براي مطالعهي اين درس نياز است. پاسخگفتن به تستهاي ادبيات آزمون دانشگاه آزاد، تنها كار مهم توجه دقيق به توضيحات آخر درسها و لغت و تاريخ ادبياتهاي كتاب درسي است.
پيروز باشيد!
46- سؤال دانشآموز: با سلامی بهاري خدمت دكتر سبطي عزيز! ببخشيد آيا كتاب جمعبنديتان براي آرايهها كافيست؟ و قرار بود روشي براي خواندن تاريخ ادبيات ذكر كنيد. با تشكر! (حسين (فروردينماه 89))
پاسخ استاد: سلام دوست خوب، نوروز بر شما خجسته باد؛ دلت شاد و خانهات آباد. راستش براي آنكه بتوانم در پاسخ به سؤال اولتان با وجدان آسوده بگويم «آري»، سختي زيادي را از سر گذراندم. هدف كتاب همايش جمعبندي مطالب آموخته شده و دانستههاي قبلي دانشآموزان و افزودن نكات خاص و ارتباطي به آنهاست. اما ميدانستم كه بسياري دانشآموزان از دسترسي به منبعِ آموزشيِ كارآمد در زمينهي آرايههاي ادبي محروم بودهاند پس بايد در حجمي اندك (حدود 40 صفحه) هم به آموزش آرايه ميپرداختم هم جمعبندي نكتههاي ريز و درشت و ... كه احساس ميكنم به اين هدف رسيدهام و دانشآموزان نهچندان آشنا با آرايههاي ادبي نيز ميتوانند با خواندن اين مطالب هم با مفاهيم پايهاي آرايهها آشنا شوند و هم به نكتههاي مهم ، ارتباطي و مقايسهاي اين مبحث پيببرند. اميدوارم كه نظر شما و ديگر خوانندگان پس از مطالعهي كتاب به نظر من نزديك باشد. بعد از مطالعه و دورهي اين كتاب، پاسخ دادن به تمام تستهاي آرايهي آزمون سراسري از سال 1381 تا 1389 شما را به توانايي كامل در پاسخگفتن به تستهاي آرايهي كنكور 90 خواهد رساند.
اگر اجازه بدهيد و تأخير مرا ببخشيد، در جلد دوم كتاب همايش ادبيات به روش خواندن تاريخ ادبيات و نكات ريز و درشت و پنهان و ارتباطي آن يكجا اشاره خواهمكرد.
تنهايتان نخواهم گذاشت!
47- سؤال دانشآموز: سلام به نشر دریافت که با او دریافتیم که میتوانیم. ميخواستم بدونم از کتابهاي جمعبندی، کتاب عربی و شیمی چاپ نمیشوند؟ آخه خبری ازشون نیست؟ و بعد اینکه من شهرستانم و میخوام کتابهای جمعبندی رو سفارش بدم خواستم بدونم کی تمام کتاب های عمومی و اختصاصی تجربی چاپ میشن که همه رو با هم سفارش بدم؟ ممنون! (پوريا ع. (فروردينماه 89))
پاسخ استاد: درود بر شما و دريافتتان از توانمنديتان كه از همان آغاز، ما به آن اطمينان داشتيم كه همراهتان شديم!
دوست خوب! ما با تمام سرعت (گاهي بيست و چهار ساعته) در حال آمادهسازي اين كتابها هستيم و فقط يك مانع وجود دارد كه زودتر از اين نميتوانيم كتابها را به دستتان برسانيم:
كيفيت! مطمئناً سرعت نبايد كيفيت كار ما را تحت تأثير قرار دهد. زيرا كارِ كمكيفيت سزاوار فرزندان اين مرز و بوم كهن نيست اما به احتمال بسيار كتابهاي همايش شيمي و عربي تا نمايشگاه بينالمللي كتاب به دستتان خواهدرسيد و اصولاً قصدمان اين است كه با ياري خدا هر هفته يك كتاب را آماده و روانهي كتابفروشيها كنيم.
شكيبا و پيروز باشيد!
48- سؤال دانشآموز: با سلام خدمت دکتر سبطی عزیز! من تمام کتابهاي شما را دارم و جمعبندیتان را هم تهیه میکنم، آیا نیاز به تهیهي منبع تستی دیگری هست! (یعنی کتاب جمعبندیتان تمام تستهای آرایهها را دارد؟) و یک چیز دیگر: آیا مرجع مناسبی برای سوالات خودآزمایی دارید؟ (حسين (فروردينماه 89))
پاسخ استاد: دوست خوب سلام، در نوروز شيرينكام باشي و در آزمونهاي زندگي پيروز!
ما در كتابهاي جمعبندي (همايش) به آموزش فشرده و مؤثر نكتههاي درسي و روشهاي حل تست پرداختهايم، پس اين كتابها، مجموعهي تست نيستند بلكه بسيار فراتز از آنند و به آموزش روشهاي حل تست و جمعبندي نكتههاي پراكندهاي پرداختهاند كه شما در طول سالهاي دبيرستان با آنها برخورد داشتهايد.
در پاسخ پرسش دومتان بايد بگويم كه، نوشتن پاسخ مستقيم خودآزماييهاي كتاب درسي، يعني همان نوشتن «حلالمسائل» كه از نظر وزارت آموزش و پرورش كاري نادرست و برخلاف اهداف آموزشي كتابهاي درسي است؛ پس طبيعتاً كسانيكه به اين كار دست ميزنند نميتوانند چندان مورد تأييد باشند.
49- سؤال دانشآموز: با سلام و عرض ادب خدمت استاد سبطی! چندهفتهای است که درسهای عمومی تمام شدهاند. ولی در آزمونهای سنجش همیشه ادبیات را 60 زدهام. راستش رو بخواهید میخواهم 80 بزنم [ان شأالله] میخواستم از شما درخصوص کتاب جمعبندی دریافت بپرسم! آیا کافی است فقط آن را تمام کنم؟ پیشنهاد شما چیست؟ منتظر جواب شما. (احسان هـ. (فروردينماه 90))
پاسخ استاد: درود بر شما دوست خوب و بلندهمت كه درصد بالاي 80 را در درس دشواري مانند زبان و ادبيات فارسي هدف خود قرار دادهاي. آقاي هادي، خواندن كتابهاي همايش ميتواند كمك مؤثري در بالا بردن درصد آزمون سراسري شما داشتهباشد (در همهي درسها) اما براي رسيدن به درصد بالاي 80 در درس ادبيات خواندن كتابهاي تناسب مفهومي، زبان فارسي و املاي نشر دريافت و دورهكردن مطالب و تستهاي دشوار آنها ضروري است. مطمئن باش.
به اميد شنيدن خبر پيروزيات!
50- سؤال دانشآموز: سلام، تشکر از جناب دکتر سبطی عزیز که با نشر و چاپ این کتابای خوب و از همه مهمتر مؤلفای کاربلد و با تجربه این همه منت بر سر ما گذاشتند. اما سؤال من: میخواستم بپرسم 1- دیف به نمایشگاه میرسه 2- چرا نمایندگی ندارین تو سنندج؟ بعد یه خواهش: از اون جایی که آقای دکتر عالميان سرگروه دپارتمان ریاضی دفتر تألیف کتب درسی گفتن دیفرانسیل سال 90-91 عوض اگه میشه دیف مطابق این جدید رو بدین دو مؤلف خوبتون آقاي فرزان و مهندس عباسپور بنویسن و به کنکور 91 برسونن ... ممنون دکتر! (عماد ر. (ارديبهشت ماه 90))
پاسخ استاد: درودي به گرماي خورشيد تخت جمشيد بر تو فرزند ايران زمين! دوست خوب، كتاب ديفرانسيل آمادهي چاپ است، اما طي شدن مراحل اداري در كتابخانهي مركزي و وزارت ارشاد زمان زيادي ميبرد؛ بنابراين كتاب همايش ديفرانسيل بعد از نمايشگاه به دست شما خواهد رسيد كه البته تا آزمون سراسري ميتوانيد آنرا چندين و چند بار دوره هم بكنيد! چون حدود 150-160 صفحه است.
ما در هيچ شهري، نمايندگي نداريم و نخواهيم داشت، كتابفروشيهاي معتبر، محل عرضهي كتابهاي نشر دريافت هستند. لطفاً اين پيغام را به كتابفروشيهاي شهر پر صفاي سنندج برسانيد. (سنندج كتابفروشي نورپردازان)
با جديّت پيگيري تغييرات كتاب ديفرانسيل و نوشتن كتابي آموزشي و غيربازاري به قلم مؤلفان توانمندي چون استاد فرزان و استاد عباسپور هستيم.
پيروز باشيد!
51- سؤال دانشآموز: با سلام خدمت جناب دکتر سبطی! میخواستم بپرسم برای آزمون سراسری حفظکردن شعرهای حفظی لازم است یا نه؟ چون گویا در سال ۸۶ تستی از آن آمدهاست. با تشکر از زحمات فراوانی که برای ما میکشید! (صادق (ارديبهشتماه 90))
پاسخ استاد: درود بر شما! راستش، آن چند تست انگشتشماري كه تا كنون از شعرهاي حفظي طرح شدهاست، بهگونهاي بوده كه بدون حفظ بودن شعرها و با اندكي -و فقط اندكي- توجه به معناي بيت، ميشد به آنها به سادگي پاسخ گفت؛ بنابراين نبايد فرض را بر اين گذاشت كه قصد طراحان آزمون سراسري طرح تست از محفوظات شعري بودهاست. همچنين بايد بدانيد كه چند تست آزمون سراسري به اين شكل طراحي شدهاست كه «واژههاي كدام گزينه براي پركردن جاي خالي در بيتها مناسب است؟» و اتفاقاً آن بيتها، مربوط به شعرهاي حفظي كتابهاي درسي نبودهاست و بازهم فقط با اندكي توجه به معناي بيت، ميشد گزينهي درست را انتخاب كرد.
نتيجه: نميگويم حتماً شعرهاي حفظي را از بر نكنيد اما بهتر است اين كار، آخرين اولويت شما در مطالعهي كنكوري كتابهاي ادبياتتان باشد؛ كارهاي خيلي مهمتري براي انجامدادن هنوز باقي ماندهاست؛ قبول داريد؟!
استوار و پيروز باشيد!
52- سؤال دانشآموز: با سلام خدمت دکترسبطی! چند سؤال داشتم: اول همه اینکه داوود (تو کتاب شما) درسته یا داود (تو کتاب درسی)؟ در بخش اعلام مکانها، پادشاهها و... رو بخونیم یانه! من از اول تابستوتون شروع کردم اما با مدت زمان کم و هی کتابام رو عوض میکردم (طوری که فصل اول دیفرانسیل رو از 5تا کتاب مختلف خوندم) و الان یه ماهی است که درس خواندنم جدیتر شده آیا میتونم؟!! آخه اظطراب دارم یه موقع تموم نکنم؟ کتاب فارسی و قرابتتون رو هنوز کامل نخوندم اول اون رو تموم بکنم بعد به سراغ املا و تاریخ ادبیات برم یا ... . با تشکر بسیار فراوان! (حسين (ارديبهشتماه 90))
پاسخ استاد: درود بر شما!
1- «داود- داوود»، «كاوس- كاووس»، «طاوس- طاووس»، هر دو درستند و تلفظ اول مخفّفِ تلفظ دوم است و هر دو درست بهحساب ميآيد.
2- نه، نيازي به مطالعهي اين موارد نيست؛ فقط شاعران، نويسندگان شخصيتهاي اسطورهاي و آثار ادبي را مطالعه كنيد و به ذهن بسپاريد.
3- بهتر است خواندن املا و تاريخ ادبيات را حتماً شروع كنيد.
پيروز باشيد!
53- سؤال دانشآموز: سلام آقاي سبطي بهتون بابت كتاب همايش كه عاليه خسته نباشيد ميگم و ازتون تشكر ميكنم. چندتا سؤال از جلد دوم زبان فارسي داشتم كه اگه جواب بدين ممنون ميشم:
1- «هريك و هرچند» صفت مبهماند.
2- «كتاب تاريخ معاصر» كه ترتيب وابستههاش 0، 1 و 2 است چرا مثل «كتاب جغرافياي معلم» با آن برخورد نميكنيم و ترتيب وابستههاش 0، 1 و 1 است؟
3- «برگهاي پاييزي جامهي كهنهي درختند» چرا درخت وابسته نيست؟
با تشكر از لطفتون! (مريم (ارديبهشتماه 90))
پاسخ استاد: درود بر شما دوست خوبِ اهل دريافت. بابت پرسشهاي دقيق و حسابشدهات.
1- «هريك» به معناي «هركدام» اسم مبهم است و بر روي هم يك واژه بهشمار ميآيد؛ اما در گروههايي مانند «هريك دانشآموز» يا «هريك درخت»، «هر» و «يك» واژههاي جداگانهاي هستند: «هر» صفت مبهم است و «يك» صفت شمارشي. «هرچند» اگر بهعنوان يك واژه بهكار رود پيوندِ وابستهساز (حرفِ ربطِ وابستهساز) و معادل «اگرچه» است (مثال: هرچند تابهحال او را نديدهام، گويا سالهاست كه او را ميشناسم) اما در گروههايي مانند «هر چند كتاب» يا «هر چند نفر»، «هر» و «چند» هر كدام جداگانه يك صفت مبهم بهشمار ميآيند.
2- دقت كنيد: آيا ما در زبان فارسي مفهوم «تاريخ معاصر» داريم؟ مطمئناً بله؛ اما مفهوم «جغرافياي معلّم» چه؟ مطمئناً خير، پس «معاصر» وابستهي «تاريخ» است اما «معلم» نميتواند وابستهي «جغرافيا» باشد.
3- ايراد شما كاملاً وارد و تست 72 در فصل گروه اسمي كه مربوط به بيستمين المپياد ادبي است، با بيدقتي طرح شدهاست كه البته از نگاه دقيق شما دور نماند و در چاپهاي بعدي اين تست حذف خواهدشد!
پيروزيهاي بزرگ براي شما آرزوي بزرگي نيست!
54- سؤال دانشآموز: با سلام و خسته نباشيد خدمت دكتر سبطي! ميخواستم بپرسم توي يكي از تستهاي سراسري رياضي 86 اين جمله رو سهجزيي با مسند گرفته، آيا واقعاً احساس مسند است: از مقايسهي سادهي تصاوير اشعار منوچهري ....... ميزان تجربههاي او ...... احساس ميشود؟ باتشكر (مجتبي ا. (خردادماه 90))
پاسخ استاد: درود بر شما! نظر شما كاملاً درست است. درواقع فعل اين جمله «احساسميشود» است كه معادل مجهولِ «احساس كردن» بهحساب ميآيد. «احساسكردن» يك فعل دوحالتي است كه هرگاه مفعول بگيرد، مركّب است و بدون مفعول ساده. در اينجا مفعول گرفتهاست- و بههميندليل توانستهاست مجهول شود- بنابراين اين جمله دوجزئي است.
اما دقّت كنيد كه اين نكتهها در كتاب درسي مورد بررسي قرارنگرفته و متأسفانه گويا طراحان محترم آزمونسراسري نيز از آن بيخبرند! بنابراين اگر باز هم دست به طرح چنين سؤالهاي اشتباهي زدند، شما آنچه را كه قبل «شدن» آمدهاست، مسند جمله بهحساب آوريد (مگر آنكه «شدن» معناي «فرا رسيدن»، «اتفاقافتادن» يا «امكانداشتن» بدهد كه در اين سه معنا هرگز مسند نميخواهد.)
با سپاس از پرسش حسابشدهتان!
55- سؤال دانشآموز: سلام و خسته نباشید خدمت شما دکتر سبطی! البته امیدوارم شماهم مثل ما هنوز خستهنشدهباشید چندتا سؤال داشتم که اگه جواب بدین ممنون میشم:
1) تشدید اضافی روی کلمه که غلط نگارشی محسوب میشه توی جمله «... واهلیت او این امانت و محرومیت او این سر را محقق گشت ...» که مربوط به آزمون سنجش سؤال 4 میشه روی کلمه «سر» تشدید گذاشته اما بهعنوان غلط درنظرنگرفته چرا؟ سؤالها از کتاب همایش:
2) «سینما» یه واژه ساده است؟ نمیشه بگیم سی + نما؟
3)پیران ویسه چرا یه واژه ساده نیست؟
ممنون اگه توضیح بدین! (مريم (خردادماه 90))
پاسخ استاد: درود بر شما دوست پرتلاش ما. من سالهاست كه خسته نشدهام چون هر سال همراهان خوب و دلزندهاي مانند شما داشتم و خواهمداشت. اميدوارم كه در تمام زندگي نستوه و خستگيناپذير و پابرجا باشي!
1- اين واژه «سِرّ» است بهمعناي «راز» و در آزمون سراسري اگر بر روي حرفِ آخر واژههايي كه در عربي حرف آخر آنها تشديد دارد- چه اين حرف ساكن باشد و چه حركتدار- تشديد ديديد، آنرا غلط بهحساب نياوريد- برخلاف نظر نويسندگانِ كتاب درسي كه البته نظر من هم با آنها يكسان است؛ اما در آزمون سراسري نظر طراحان مهم است؛ مگرنه؟!
بنابراين املاي واژههايي مانند «ظنّ، حقّ، سدّ، سرّ، ردّ و ...» چه با تشديد و چه بيتشديد درست بهشمار ميآيد.
2- «سينما» واژهاي اروپايي است (Cinema). فكرميكردم فقط شاگردان من از اين اشتباهها ميكنند!
3- «پيرانِ ويسه» يعني «پيران» پسرِ «ويسه» مانندِ «رستمِ دستان» يا «ناصرِ خسرو»
56- سؤال دانشآموز: سلام! پس چرا دیگه جواب نمیدین؟ کتاب جلد دوم همایش ادبیاتتون کی میاد؟ من شهرستانم میخوام از طریق کسی بخرم و چند روز دیر به دستم میرسه پس لطفاً ...
چند اشکال کتاب قرابت ص 151 زیرنویس 1 دومین دود باید (درد) شود ص 209 زیرنویس. با تشکر! (حسين ف. (خردادماه 90))
پاسخ استاد: درود بر شما دوست صميمي و تيزبين ما. بسيار سپاسگزارم، هر دو موردي كه به آن اشاره كردهايد، وارد است و اشكال كوچكيست مربوط به تايپ و صفحهبندي كه از چشم من و ويراستاران كتاب دور ماندهبود. آفرين بر شما!
اگر خدا ياري كند، چند روز مانده به كنكور اين كتاب وارد بازار كتاب تهران و شهرستانهاي بزرگ ميشود و مطالعهي آن ظرف حداكثر يك روز امكانپذير و بدون تعارف بسيار مفيد است.
پيروز باشيد!
57- سؤال دانشآموز: سلام بر دکتر سبطی! جناب دکتر من کتاب قرابتتون رو خیلی کم خوندم کمتر از 100 صفحه (60 تا 70 از فصل یک و 20 تا 30 صفحه از فصل دو) فقط تستهای ابتداییش رو زدم تعداد درستهام اینجوری بود: ادبیات عاشقانه 61 ادبیات عارفانه 56، ادبیات تعلیمی 43 میخواستم بفرمایید وضعیتم چطوره. بعد من تستهای سراسری بیشتر قرابتهاشو درست میزنم ولی احساس میکنم پام تو قرابت میلنگه ممنون میشم اگه بگید چیکار کنم. از کتاب املاتونم خیلی متشکر از وقتی خوندم تقریباً تمام تستهای املا رو درست میزنم راستی جلد دوم همایش کییاد؟ ما منتظریم بسیار بسیار بسیار ازتون ممنونم! (مجتبي (خردادماه 90))
پاسخ استاد: درود بر شما! راستش وضعيتتان در مبحث تناسب مفهومي بهتر از متوسط است و حدوداً ميتوان گفت كه خوب است. اما بهتر بود بهجاي پاسخدادن به تستها، متن اين سه بخش را ميخوانديد. حالا هم بهترين كار در اين مدتزمان كوتاه، خواندن عنوانها و توضيح مربوط به هر عنوان (مطالب داخل كادر) در سه بخش عاشقانه، عارفانه و تعليمي است تا در برخورد با بيتهاي خارج از كتاب، بهسرعت مفهوم رايج آن بيت در ذهنتان تداعي شود. خواندن بيتهايي كه در زير آنها معناي بيت آمدهاست، اولويت دوم شماست- چون مطمئناً اين بيتها دشوارتر از ساير بيتها بودهاند كه نياز به معنا كردن داشتهاند- البته بهتر از هر دوي اين كارها، خواندن جلد دوم همايش است كه به احتمال بسيار زياد چند روز مانده به آزمون سراسري منتشر ميشود و مطالعهي آن زماني بيشتر از آنچه در يك روز همايش حضوري صرف ميكنيد، نياز دارد.
پيروز باشيد!
58- سؤال دانشآموز: سلام بر استاد دلسوز و مهربان! میخواستم ببینم برای قرابت پس از خوندن کتاب قرابت معنایی شما دیوان حافظ و بخونیم و به ابیات کتاب ربط بدیم مفیده؟ (سعيد ن. (تيرماه 90))
پاسخ استاد: درود بر شما! بله دوست خوب، اين بهترين كاريست كه ميتوانيد انجام دهيد. من به شما ديوان حافظ با توضيح كاظم برگنيسي (انتشارات فكور روز) را پيشنهاد ميكنم. پيروز باشيد!
59- سؤال دانشآموز: با عرض پوزش بنده دو اشتباه در کتاب زبان فارسی دکتر سبطی در جلد اول مشاهده کردهام:
1- در صفحهي 84 پاسخ تست 7 درست دادهشده اما در آخر اشتباه نوشتهشدهاست یعنی نوشتهشده 34 تکواژ ولی درست آن همانطورکه در گزینهي صحیح است 35 تکواژ است.
2- در سؤال 9 صفحه ی 43 از این کتاب طبق پاسخ تشریحی 4 جملهي پایه و 4 جملهي پیرو است اما در جواب تست 2 جملهي پایه و 4 جملهي پیرو نوشتهشدهاست در ضمن جواب اصلی اصلاً در گزینهها نیست در صورت اشتباهکردن اینجانب در این نظرات لطفاً بنده را آگاه کنید. با تشکر از کتابهای بسیار خوبتان بهخصوص تشکر ویژه از دکتر هامون سبطی (در ضمن بنده سال دوم دبیرستان هستم که با مطالعههای کتابهای ایشان آزمونهای جامع ادبیات را با درصد بالای 70 میزنم.) (امير ع. (تيرماه 90))
پاسخ استاد: سلام بزرگوار! اينكه اشتباهات ما را به ما گوشزد ميكني نيازي به پوزش ندارد؛ ما بايد از شما سپاسگزار باشيم؛ ممنون!
- اشتباهي كه در پاسخ تست 7 (صفحهي 84 چاپهاي جديد) روي دادهاست، اشتباهي تايپي است كه در چاپهاي بعدي تصحيح خواهدشد.
- اما در مورد سؤال 9 صفحهي 43 به اين نكته خوب توجه داشتهباشيد: جملههاي سادهي مستقل، نه پايه هستند و نه پيرو؛ چون پايه و پيرو فقط درون جملههاي مركب مطرح است؛ قبول داريد؟!
60- سؤال دانشآموز: با سلام خدمت معلم دلسوز دکتر سبطی! اول از هر چیز میخواستم بهخاطر همهی زحمتهایی که میکشید و همچنین کتابهای واقعاً پرمحتوایی که تألیف میکنید ازتون تشکر کنم. یه مشکلی دارم که امیدوارم با راهنماییهای شما مرتفع گردد: میخواستم بدونم میشه تو مدت چند ماه به شعر و ادبیات علاقهمند شد و پیشرفت هم کرد؟ اگه میشه یکم راهنماییم کنید که چطوری پیشرفت کنم؟ وقتی اشعار و حکایتهای شاعران و نویسندگان قدیمی کشورمون رو میخونم، خیلی از مطالب و مفاهیمشون رو متوجه نمیشم و این اتفاق باعث میشه که زود خسته بشم! من به ادبیات خیلی علاقه دارم (میخوام که بیشتر بشه) و کتاب تناسب مفهومی و قرابت معنایی شما رو از اینترنت سفارش دادم که هنوز به دستم نرسیده. آیا میتونید کتاب دیگری در رابطه با شعر و داستانهای کهن که بتونه کمکم کنه بهم معرفی کنید؟ مثلاً مفاهیم شعرها یا داستانها رو به نثر روان امروزی نوشته باشه یا توضیحاتی دیگر. اینرو هم بگم که هدف من فقط کنکور نیست (هرچند که خیلی برام مهمه و هدفم بالای 70 زدنه) و میخوام بعد از کنکور هم خواندن شعر و حکایتها رو ادامه بدم و ازشون بهرهمند بشم! ببخشید که زیاد شد، باز هم ازتون تشکر میکنم. (محمدرضا خ. (تيرماه 90))
پاسخ استاد: درود بر شما دوست اهل فرهنگ و ادب و خوب ما! آقاي خسروي براي آشناشدن با ادبيات فارسي- چه با ديد كنكوري و چه با نگاه غيركنكوري- تنها كتاب آموزشي همان كتاب تناسب مفهوميِ نشر دريافت است؛ پس حتماً كارتان را با همين كتاب آغاز كنيد- هدف اصلي من در اين كتاب آشناكردن خواننده با زيباييهاي ادبيات فارسي بودهاست كه البته بهترين كمك براي رسيدن به تسلط در اين درسِ مهم كنكور نيز هست- پس از خواندن اين كتاب اگر فرصت داشتيد قبل از كنكور واگرنه حتماً پس از كنكور به اين مجموعهها رو بياوريد كه حاصل تلاش استادان بزرگيست و ميتواند شما را كاملاً با ادبيات شاهكار سرزمينمان آشنا كند:
1- مجموعه كتابهاي «شاهكارهاي ادبيات فارسي»، انتشارات اميركبير
2- مجموعه كتابهاي «از ميراث ادب فارسي»، «انتشارات سخن»
3- مجموعه كتابهاي «شعر زمان» از محمد حقوقي، انتشارات نگاه و صدها كتاب شرح و نقد ديگري كه بر شاهكارهاي ادبيات فارسي نوشتهشدهاست كه شما پس از راه پيداكردن به دنياي ادبيات ديگر خودتان آنها را خواهيد يافت و ... .
شاخهي زندگيتان، پر شعر و موسيقي!
61- سؤال دانشآموز: با سلام خدمت دکتر سبطی! نمیدانم چگونم حسم را در قالب چند کلمه بیان کنم اما خیلی متشکرم! کنکور 90 گذشت و دُرد آن به ما رسید اما خوشحالم که بالاترین درصدم در کنکور ادبیات بود (%96) وآنهم تنها با کتابهای شما واقعاً ممنون! پرسشی راجعبه حالا دارم که واقعاً از کنکور فارغ شدم و به دانشجویان پیوستم؛ علاقهي شدیدی به ادبیات پارسی دارم؛ میخواستم کتابی (مانند کتابهای خودتان) معرفی کنید که آدم غرق خواندن شود اما خستگی هرگز! (حسين (مردادماه 90))
پاسخ استاد:خسته نباشي همراهِ همنفس! واقعاً دست مريزاد؛ جداً گل كاشتي و با اين درصد عالي خوشحالم كردي و خوشحالترم از اينكه ادبيات زيباي سرزمينمان را تنها براي ورود به دانشگاه نميخواستي بلكه آنرا بهخاطر خودش، زيبايياش، صميميتش و دفاعش از حقوق انسان و انسانيت ميخواهي، بهراستي كه ادبيات تنها عالميست كه در آن دروغگويان و زورگويان هيچكارهاند! حسين آقا در پاسخ به پرسش شما، به دوست خوبمان آقا محمدرضا (سؤال 60) پاسخ دادهام؛ فقط ميتوانم به آن مجموعه، كتابهاي «قدر مجموعهي گل» اثر «مرتضي كاخي»- كه برگزيدهايست از غزلهاي ناب پارسي از آغاز تا امروز با شرح و توضيحِ دقيق- همچنين كتاب «حافظنامه»ي استاد خرّمشاهي و كتاب «با كاروان حُلّه» دكتر زرينكوب را نيز اضافه كنم.
هميشه سرزنده و پيروز باشيد!
62- سؤال دانشآموز: سلام خدمت آقای سبطی! میخواستم بدونم برای ادبیات سال دوم و سوم دبیرستان باید چه برنامهای داشتهباشیم؟چون شما در قسمت تستهای دورهای برنامهای برای اونا نذاشتید و من نگران خوندن کتابهای دوم و سوم هستم. لطفا بگید چهکار کنم؟ ممنون از زحمات و کتابهای خیلی خوبتون! (محمدرضا خ. (مردادماه 90))
پاسخ استاد:درود بر شما! همانطوركه در خشت اول (راهنمايي آموزشي) گفتهام- و شما هم حتماً آن مطالب را دقيق مطالعه كردهايد!- از متن كتابهاي سال دوم و سوم دبيرستان- بهجز تاريخ ادبيات و لغات مطرحشده در آنها- به احتمالي كمتر از 50% امكان دارد كه فقط يك تست در آزمون شما طرح شود! پس لطفاً اينقدر نگران خواندن كتابهايي نباشيد كه از آنها براي شما در اين حد بسيار ناچيز تست طرح ميشود. وانگهي شما با خواندن كامل كتاب تناسب مفهومي و پس از آن، جلد دوم كتاب همايش ادبيات، حدوداً با تمام مفاهيم مهمِ متن كتابهاي سال دوم و سوم آشنا ميشويد؛ لطفاً بدون تلفكردن وقتتان به يادگيري عميق مفاهيم ادبي بپردازيد و مرتكب اشتباهي نشويد كه اغلب رقيبانتان، تنها پس از برگزاري آزمون سراسري 91 به آن پيميبرند.
پيروز و پايدار باشيد!
63- سؤال دانشآموز: با سلام! من دانشآموز سال دوم به سوم تجربی هستم. کتاب تناسب مفهومي + زبان فارسی + املا و لغت را تهیه کردم و تا امروز (26 مرداد) تا صفحهی 75 کتاب تناسب مفهومي را خوندم. قصد دارم در طول سال کتاب زبان فارسی رو همگام با تدریس دبیرم بخونم. میخواستم بدونم این برنامه برای کسب یک درصد عالی در درس ادبیات چهطوره؟ و تا آخر شهریورماه کتاب تناسب مفهومي را ميتونم تموم بکنم یا نه؟ در طول سال سوم باز هم تناسب مفهومي بخونم یا نه؟ *باتشکر!* (سمانه (مردادماه 90))
پاسخ استاد:سلام بر شما دوست خوب و آيندهنگر ما! براي رسيدن به يك درصد عالي در ادبياتِ آزمون سراسري بهترين كار، برنامهايست كه شما درپيشگرفتهايد؛ يعني مطالعهي عميق و مبحثي ادبيات از سال سوم بهتر است كتاب تناسب مفهومي را در بازهي زماني طولانيتر از سهماه تابستان مطالعه كنيد؛ معمولاً يك فرصت 6 ماهه براي مطالعهي دقيق اين كتاب لازم است و بعد هم يك دوره ظرف يك تا دو ماه.
پيروز باشيد!
64- سؤال دانشآموز: با سلام خدمت همهي كاركنان نشر دريافت. يه سؤال از آقاي سبطي داشتم. با توجه به مطالب نوشتهشده در (خشت اول) آيا منظورتون اينه كه اصلاً متن ادبيات 2 و 3 رو نخونيم؟! اگه اينطور نيست لطفاً بيشتر توضيح بديد. ممنون! (سيد محمدرضا (شهريورماه 90))
پاسخ استاد:درود بر شما! اگر منظورم دقيقاً اين نباشد، حدوداً همين است زيرا همانطوركه در پاسخ سؤال 62 گفتم، احتمال اينكه از متن كتابهاي دوم و سوم- البته بهجز قسمت تاريخ ادبيات و واژگان كه در برنامه گنجانده شدهاست- حتي يك سؤال در آزمون سراسري طرح شود، كمتر از 50% است، پس خواندن متن اين دو كتاب را فقط وقتي آغاز كنيد كه همهي مباحث مهمتر ادبيات را كه در برنامهي تستهاي دورهاي آمدهاست، به پايان رساندهباشيد؛ آنوقت اگر باز هم فرصتي داشتيد تمركز اصليتان بر توضيحات پايان هر درس و محتواي كلي درسها باشد. اما خوب به ياد داشتهباشيد كه با خواندن كتاب تناسب مفهومي و جلد دوم كتاب همايش ادبيات فارسي با تمام نكتههاي مفهومي كتابهاي ادبيات دوم، سوم و چهارم بهطور كامل آشنا ميشويد و همين نكتهها هستند كه موضوع طرح هشت يا نه تست تناسب مفهومي در آزمون سراسري قرار ميگيرند.
پيروز باشيد!
65- سؤال دانشآموز: درود بر همهی زحمتکشان عزیز و دوستداشتنی انتشارات دریافت! درود بر دکتر سبطیِ عزیز!! بابت کتابهای بسیار عالیتون پیرامون ادبیات خیلی خیلی سپاسگزارم! میخواسم نظر شما رو راجعبه شیوهی مطالعهام از کتاب تناسب مفهومی بدونم. از اونجایی که علاقهی وافری به ادبیات کشورمون دارم و درک نسبتاً خوبی هم ازش دارم، واسه همین از تستها شروع کردم. نسبتاً هم بد جواب ندادم. از 100 تا تست اول که راجعبه ادبیات عاشقانه است، حدوداً 10 تا رو جواب ندادم,20 تا رو غلط جواب دادم و 70 تا رو صحیح. (غلط هم واسه اولاش بود که گرم نشده بودم!!!) بعد از اینکه تستها تموم شد به خواندن مفاهیم مربوط به ادبیات عاشقانه پرداختم. میخواسم بدونم 2 فصل دیگر هم به این شیوه بخونم یا شیوهای که شما فرمودید (پیشاپیش به خاطر اینکه روش شما را اجرا نکردم، معذرت میخوام) سؤال دیگم راجعبه زبان فارسیِ:
میخواسم بدونم با اینکه واجها و تکواژها حل تستهاشون وقتگیره و از اونجایی که اختلاف سلیقه در مورد تعیین آنها وجود دارد بهتر نیست بیخیال اونها بشیم؟! ضمناً تستهای تناسب مفهومی کتابتون، به نظر خودتون نسبت به کنکور سنگینتر نیست؟ فقط میخواسم نظر خودتون بدونم نه اینکه سخته و اینا همچنین از اونجایی که علاقه زیادی به حافظ و مخصوصاً مخصوصاً به خیام دارم، کتابهایی برای آشنایی بیشتر با این دو شاعر بزرگ میخواسم طرح روی جلد هم شاهکاری واسه خودش. از بابت تمامی تلاشتان صمیمانه سپاسگزارم. (کیارش سجادیان (شهریورماه 1390)) با امید فرداهایی خیلی بهتر برای میهن خیلی عزیزمان ایران!
پاسخ استاد:درود بر شما!
1- در پاسخ سؤال اولتان بايد بگويم كه تستهاي پايان هر بخش براي تثبيت مطالب آن بخش طراحي شدهاست؛ پس بهتر است كه شما هم مانند خوانندگان ديگر ابتدا مطالب را بخوانيد و سپس براي تثبيت و دورهي آن مطالب از تستها و پاسخ تشريحي آنها كمك بگيريد.
2- راستش را بخواهيد، هيچ مبحثي از زبان و ادبيات فارسي را سراغ ندارم كه نوع تستهاي طراحيشده از آنها بهگونهاي باشد كه بشود خيلي راحت و بدون دغدغه به آنها پاسخ گفت: در همهي تستهاي ادبيات نكتههاي فراوان، پيچيدگي روش حل و زمانبري بالا ديدهميشود و در بسياري از آنها از جمله تستهاي شمارش تكواژ و واژه، آرايههاي ادبي و همچنين تستهاي تناسب مفهومي، سليقهي طراحان محترم نيز گاهي بر آنها افزون ميشود و كار را بر شما دشوارتر مينمايد؛ بنابراين يا بايد از همهي تستهاي زبان و ادبيات فارسي- بهجز 3 تست تاريخ ادبيات بهدليل پيچيدگي و سليقهمحوري آنها صرفنظر كنيد- و يا بدون جاانداختن حتي يك مبحث كل ادبيات را دقيق و عميق مطالعه كنيد و بخشهاي پاسخگوييتان را به تستهاي خوب و استاندارد افزايش دهيد. شما چه ميدانيد كه سال آينده تست شمارش تكواژ و واژه در گروه آزمايشي شما تستي استاندارد خواهدبود يا غيراستاندارد؟! اگر حالت دوم باشد، هم شما و هم رقيبانتان به احتمال زياد به آن تست نميتوانيد درست پاسخ دهيد. اما اگر حالت اول پيش بيايد- كه احتمالش نيز بيشتر است- چه؟ آنوقت شما امكان پاسخگفتن به يك تست خوب و استاندارد را از دست دادهايد درحاليكه بسياري از رقيبانتان ... .
بههوش باشيد و پرتلاش!
66- سؤال دانشآموز: درود بر همهی زحمتکشان نشر دریافت. جلد اول کتاب زبان فارسی ص 111 مبحث ویرایش، سؤال 10 گزینهي 4، با اینکه لفظ «به دستی که» برای تأکید آمده اما عادل و مهربان بودن خدا مگه بدیهی نیست؟؟ چون در توضیح کادر بالا گفتید که برای موارد بدیهی اشتباه است. البته در بین گزینهها مشخص است که گزینهي دوم غلط است. (كيارش س. (شهريورماه 90))
پاسخ استاد:درود بر شما! دوست خوبم توجه كن كه بديهيات يعني دانستهها و موضوعاتي كه هيچ انسان صاحب عقلي چه جوان، چه غربي چه شرقي، چه ديندار چه بيدين و ... در آن شك نداشتهباشد؛ حالا با اين تعريف بگو ببينم آيا عادل و مهربانبودن خداوند جزء بديهيات انسانها بهشما ميآيد؟ بهطوركلي هيچ موضوع اعتقادي و مذهبي بديهي نيست زيرا اگر بديهي بود همه به آن اعتقاد داشتند و اصلاً براي اثباتش كسي وقتش را تلف نميكرد.
پيروز باشي!
67- سؤال دانشآموز: درود بر و سپاس از انتشارات خوبتون، جناب آقای دکتر سبطی، واقعاً قلم شما زیباست، هیچوقت آدم در حین خواندن کتابهای شما احساس خستگی نمیکند، طوریکه من که با ادبیات کاملاً بیگانه بودم و از این درس فراری، جلد اول کتاب زبان فارسی شما رو یک شب تا صبح بیدار موندم و همشو خوندم بدون احساس خستگی!! سؤالی که چند روزه ذهن منو درگیر کرده اینه که «بلکه» از نظر دستوری چه جایگاهی در جمله داره؟! پیشاپیش ممنون از بابت اینکه وقت میذارید و لطف میکنید و جواب میدید! (فاطمه ن. (مهرماه 90))
پاسخ استاد: بر شما درود ميفرستم و خوشآمد ميگويم ورودتان را به جمع اهل دريافت. گاهي دچار بودن خيلي بهتر است تا پا در فرار بودن آن هم از ادبيات زيباي سرزمينمان!
و اما پاسخ پرسش شما: «بلكه» رابط ميان دو جمله است؛ يعني حرف ربط (پيوند) همپايهساز است كه مانند «وَ / يا / بلكه» دو جمله را همپايه ميسازد؛ بنابراين نقش خاصي در يك جمله ندارد بلكه رابط دو جمله است.
هميشه دچار زيباييها باشيد!
68- سؤال دانشآموز: سلام استاد! چندتا خواهش ازتون داشتم:
1- کوله مشتق است یا ساده؟ تو لغت نامه معین نوشته کول+ه، درسته؟
2- تو یکی از سؤالای کنکور دیدم تنوین آخر کلمات رو جدا نکرده ولی شما تو کتابتون گفتید که تنوین آخر کلمات یه تکواژه، حالا تکلیف ما چیه؟
3- اگه زحمتی نیست یخرده تفاوت کنایه و استعاره را توضیح بدید آخه من همش ایندو رو با هم اشتباه میگیرم.
و درآخر خدارو شکر میکنم که همچین استادی رو به ما داده، استاد خسته نباشی! (سعيد ن. (مهرماه 90))
پاسخ استاد:درود بر شما دوست با محبت ما، اميدوارم كه از دقتهايي كه به خرج ميدهيد و زحماتي كه ميكشيد نتيجهاي ارزنده حاصل كنيد.
1- بله، هنوز هم واژهي «كول» به معناي «پشت و دوش» در فارسي كاربرد دارد، و «كوله» يعني باري كه بر «كول» ميكشند.
2- پاسخ كدام سؤال كنكور نشانهي اين است كه طراح محترم دچار چنين اشتباهي شده است؟ تنوين از رايجترين عناصر قيدساز در زبان فارسي است و از آنجا كه كاركرد دستوري مشخصي دارد، مطمئناً تكواژ است، حالا اين ماجرا كه در برخي كتابهاي غير علمي و تجاري به اين نكتهي آشكار علمي (مانند بسياري نكات ديگر) توجه نشده است و حتي آموزههاي غير علمي و بيپايهاي نيز نوشتهشدهاست، نباشد شما را دچار سردرگمي كند.
3- تفاوت كنايه و استعاره «يه خرده» نيست! خيلي زياد است؛ پس لطفاً به درسنامهي آرايههاي ادبي در بخش «تستهاي دورهاي» (مطالب پايان مرداد ماه) مراجعه كنيد در آنجا توضيح و تمرين كاملي براي تشخيص آرايههاي مجاز، استعاره و كنايه از يكديگر بيان شدهاست.
پيروز باشيد!
69- سؤال دانشآموز: با درود بر همهي عزیزان نشر دریافتی بهخصوص جناب دکتر سبطی با کتب و سایت منحصربهفردشان.
راستش من تمام کتابهای زبان و ادبیات فارسی شمارا دارم ولی چون در آزمونهای آزمايشي شرکت میکنم احساس میکنم نمیتوانم طبق برنامه ی ازمون پیش بروم. لطفاً مرا راهنمایی کنید که چهطور در آزمونهای برنامهای موفق شویم.
ضمناً لطفاً نحوهی استفاده از کتب همایشتان را در سال توضیح دهید. با تشکر از همه بروبج نشر دریافت! (پيمان ص. (مهرماه 90))
پاسخ استاد:درود بر شما. آقا پيمان به نظر شما اگر برنامهي درس ادبيات در آزمونهاي آزمايشي، با نحوهي طرح سؤال در آزمون سراسري هماهنگ نباشد، داوطلب عاقل و واقعبين بايد چه تصميمي بگيرد؟ بايد آزمون سراسري را فداي آزمونهاي آزمايشياش بكند يا برعكس؟ از آنجا كه پاسخ اين سؤال آشكار و روشن است از شما خواهش ميكنم اجازه ندهيد بيتوجهي برنامهريزان آزمونهاي آزمايشي- كه بهجاي برنامهريزي مبحثي در درس ادبيات همچنان بر برنامهريزي درس به درس پافشاري ميكنند- شما را از مسير درستي كه در پيش گرفتهايد منحرف سازد؛ بنابراين به برنامههاي اشتباه ادبيات در آزمونهاي آزمايشي بيتوجه (يا دستكم كمتوجه) باشيد و با خواندن مباحث اصلي ادبيات (طبق آنچه در خشت اول گفتهام) خودتان را براي رويارويي با تستهاي نفسگير آزمون سراسري آماده كنيد.
در جلد دوم كتاب «همايش ادبيات» مفهومهاي رايج بيتها و عبارتهاي كتابهاي درسي و نكات دشوار و پنهان تاريخ ادبيات و درآمدها به شكل درس به درس بررسي و دوره شدهاست كه ميتواند كمكي باشد به موفقيت شما در آزمونهاي آزمايشي اما يادتان باشد كه براي موفقيت در آزمون سراسري خواندن كتابهاي اصليِ نشر دريافت راز موفقيت است و كتابهاي همايش فقط جنبهي جمعبندي و دوره دارند نه آموزش پايهاي.
با چشماني باز و همتي بلند به سوي ستيغ پيروزي گام برداريد!
70- سؤال دانشآموز: درود بر همهی زحمتکشان نشر دریافت. درود بر دکتر سبطی عزیز! امسال پیش هسنم.نمیدونم کتاب زبان فارسی راهبردی رو بگیرم یا نه آخه شما هی خلال کتاب زبان فارسیتون میگید رجوع کنید به اون کتاب.آدم شک میکنه که بلد یا نه!چیکار کنیم آخر؟ تو کتاب زبان فارسی درس 8 ص 156 قبل از تست 3 فک کنم بهجای است و نیست باید است و بود نوشته شود. یه سؤاله دیگه پای تعدی و تجاوز اضافه استعاری محسوب میشه؟ ضمناً اضافه اقترانی برای کنکور لازمه بدونیم؟ ممنون از زحماتتون! (كيارش س. (مهرماه 90))
پاسخ استاد:درود بر شما و آفرين بر دقت و تيزبينيتان. نكتهاي كه در صفحهي 156 جلد اول كتاب زبان فارسي به آن توجه كرديد كاملاً درست است و در چاپهاي بعدي اصلاح خواهد شد؛ ممنون!
در پاسخ پرسش اولتان بايد بگويم كه خواندن كتاب راهبردها براي دانشآموزان سال سوم دبيرستان بسيار بسيار سودمند و كارگشاست. اما براي شما كه امسال سال چهارمي هستيد ضروري نيست زيرا شايد زمان كافي را براي مطالعه آن نداشته باشيد.
و اما پاسخ دومين سؤالتان: «پاي تعدي و تجازو» در جملهي «به حريم اجتماع پاي تعدي و تجاوز ميگذارد» اضافهي اقتراني (همراهي) است نه اضافهي استعاري و تشخيص اين دو نوع اضافه از هم ضروري است.
نكته: هرگاه مضاف اليه، حالت يا قصدِ امري را برساند كه در جمله روي داده است، به آن اضافه اقتراني ميگويند كه از انواع اضافهي تعلقي است؛ چند نمونه:
پاي تعدي به حريم اجتماع نگذار = پاي به حريم اجتماع نگذار به قصدِ تعدّي
دست گدايي به سوي ديگران دراز نكنيد = دست به سوي ديگران دراز نكنيد به قصدِ / با حالتِ گدايي
گردن تكبر و غرور برافراشت = گردن برافراشت با حالت تكبّر و غرور
71- سؤال دانشآموز: سلام خسته نباشید! بعد از اینکه با نشر دریافت آشنا شدم بیدرنگ همهی کتابهای ادبیاتتون رو به سختی تهیه کرد (فقط همایش 2 به دستم نرسید) چون از قبل به نویسنده اعتماد داشتم. داوطلب رشتهی تجربی هستم و در قسمت آرایهها و سؤالات شمارشی زبان فارسی خیلی اشکال دارم. ممنون میشم اگر در این مورد راهنماییم کنید. (سپيده ب. (مهرماه 90))
پاسخ استاد:درود بر شما و سپاس از اعتمادتان. خانم قشقايي بيشتر از كتابهايي كه در نشر دريافت نوشتهام، جداً كمكي از دستم برنميآيد!
اما يك پيشنهاد: پيش از حل تستهاي كتاب زبانفارسي نشر دريافت، از صفحههاي مربوط به تستها يك يا دو سري كپي بگيريد؛ سپس با صبر و حوصله تستها را حل كنيد و پاسخ تشريحي آنها را مطالعه نماييد. سپس از دو روز تا يك هفته بعد با تستهاي كپي شده- و طبيعتاً بدون توجه به پاسخ تشريحي پايين تستها از خودتان امتحان بگيريد. (حدوداً هر تست 5/1 دقيقه). پاسخهاي غلطتان را بررسي و علّتيابي كنيد. يك تا دو هفته بعد دوباره همان تستها را از خودتان امتحان بگيريد؛ ديگر بايد تعداد غلطهايتان بسيار اندك باشد. و حالا موقع سر زدن به همان مباحث در كتاب همايش است.
پيروز و پايدار باشيد!
72- سؤال دانشآموز: با سلام خدمت آقای سبطی با تشکر فراوان از تلاشهای فراوان شما و همکارانتان برای ما دانشآموزان ایران زمین. سؤالی داشتم در مورد لغت (رخ) که در کنکور سال 90 مورد پرسش قرار گرفتهبود اگر تمام ایهامها در کتاب ماست پس چرا این یکی نبود؟ لطفاً در این مورد توضیح دهید. با تشکر! (منيره م. (مهرماه 90))
پاسخ استاد: درود بر شما، خانم مهدوي. اين فرض كه همهي پرسشهاي آزمون سراسري از نكتههايي طراحي ميشود كه مشابه آنها در كتابهاي درسي آمدهاست. فرض درستي است اما استثنا هم دارد؛ بهويژه در آرايهاي ايهام و استعاره (در اين زمينه جلد اول كتاب همايش ادبيات كمككننده است).
البته توجه به معناي دوم «رخ» كه مهرهاي در بازي شطرنج است، بيشتر به اطلاعات عمومي ما بستگي دارد تا دانش ادبي، قبول داريد؟ به هر حال هرگز در مسير آمادهشدن براي آزمون سراسري مطلقگرا نباشيد، قرار نيست كه شما به همهي پرسشها پاسخ دهيد، مهم اين است كه به درصد بيشتري از پرسشها نسبت به رقيباني كه به اندازهي شما زحمت نكشيدهاند پاسخ دهيد، همين كافي است!
پيروز باشيد!
73- سؤال دانشآموز: سلام خدمت جناب آقای سبطی! ببخشید میتونم خواهش کنم بهم بگيد تو هر کدوم از کلمههای (روزیده) و (اراده) چند صامت وجود داره؟ ممنون میشم! (عرفانه (مهرماه 90))
پاسخ:درود بر شما. دوست خوب اگر مطالعهي كتاب زبان فارسي نشر دريافت را در برنامهي هفتگيات گنجانده باشي، بعيد ميدانم پاسخ دادن به چنين سؤالهايي برايت دشوار باشد؛ اما بههرحال پاسخ پرسش شما اين است:
روزي ده / ر + و / ز + ي / د + ـِ + ه : ص + م / ص + م / ص + م + ص
اراده: ء + ـِ / ر + ا / د + ـِ : ص + م / ص+ م / ص + م
«ده» در پايان «روزه ده» بن مضارع مصدرِ «دادن» است و ميدانيم كه در اين بن مضارع واقعاً صامت «ه» بهكار ميرود؛ براي نمونه ميگوييم ميدهَد، بدهيم و ...؛ پس «ه» در اينجا صامت است و صداي «ـِ» نميدهد برعكس «اراده» كه در آن «ه» برابر است با «ـِ». براي توضيح بيشتر به تمرين صفحهي 3 كتاب زبان فارسي نشر دريافت مراجعه كن.
پيروز باشيد!
74- سؤال دانشآموز: سلام و درود بر شما استاد فرهيخته دكتر سبطي. ابتدا از شما نهايت تشكر را دارم بهخاطر كتابهاي زيبا و طراوتبخش شما. اما بعد؛ از جنابعالي چند سؤال داشتم:
1- آيا در مورد لغات داخل متن همان لغتهاي كتاب املا و لغت شما كافي است؟ يا بايد كل لغات خواندهشوند؟
2- آيا نيازي به خواندن متن كتاب درسي هست يا فقط كتاب تناسب مفهومي كافي است؟
3- آيا تكواژ ماضيساز در كنكور حساب ميشود؟ (محمدرضا م. (آذرماه 90))
پاسخ استاد:درود بر شما و سپاس از محبتتان!
1- پاسخ پرسش شما مثبت است، بهشرطيكه واژهنامههاي كتاب درسي و تمرينهاي مربوط به آنها در كتاب املا و لغت نيز بهطور دقيق بررسي شود.
2- وقتي كتاب تناسب مفهومي را بهطور كامل خوانديد و دوره كرديد و بر آن مسلط شديد- اگر باز هم فرصتي داشتيد- به متن كتابهاي ادبيات بهويژه توضيحات پايان درسها و خودآزماييها بپردازيد. البته خواندن تاريخ ادبيات، درآمد فصلها و مقدمهي درسها ضروري است.
3- در آزمون سراسري فقط دو تكواژ ماضيسازِ «د» و «يد» را، آن هم هرگاه پس از تكواژ گذرا ساز «ان» آمدهباشند، در شمارش تكواژها شركت دهيد.
سرزنده و كامياب باشيد!
75- سؤال دانشآموز: با درود خدمت شما استاد عزيز. در آموزش واژهشناسي هر حرف يك واژه محسوب ميشود. آيا وقتيكه، زمانيكه و ... كه حرف ربط وابستهساز هستند بر روي هم يك واژه محسوب ميشوند يا هر كدام مجزا (وقت + ي + كه) و ...
در ضمن بهنظر من فعل در جملهي «او در مراسم بزرگداشت سعدي شركت كرد»، «كرد» است و «شركت» مفعول ميباشد. لطفاً بيشتر راهنمايي كنيد. (آرش ك. (آذرماه 90))
پاسخ استاد:درود بر شما دوست بزرگوار. نظر شما درست است، هر حرفِ دستوري يك واژه است. در پاسخ پرسش دومتان نيز بايد بگويم كه «شركت داشتن» بهراحتي گسترش ميپذيرد اما «شركتكردن» خير، و بهتر است آن را فعل مركّب بهشمار آوريم.
سپاسگزارِ دقت نظرتان!
76- سؤال دانشآموز: با عرض سلام، يك سؤال از آقاي دكتر سبطي داشتم: ما از كجا بايد بفهميم كه حذف فعل در جملهاي بيقرينه است يا با قرينهي معنوي؟
بهطور مثال در صفحهي 23 كتاب درسي و مثال دوم (در سال 334 آل بويه ...) چرا ما اين حذف را ايراد نگارشي در نظر گرفتيم و آن را حذف به قرينهي معنوي درنظر نگرفتيم؟!
با تشكر از كتابها و سايت بسيار خوبتان! (امير ع. (آذرماه 90))
پاسخ استاد:درود بر شما و آفرين بر سؤال هوشمندانهتان كه از كامل نبودن توضيحهاي كتاب درسي ناشي ميشود. آقا امير، حذف به قرينهي معنايي مربوط به شعر و متنهاي ادبي و هنري است اما در متنهاي خبري و علمي- كه بايد از هرگونه پيچيدگي بهدور باشد – اين نوع حذف جايي ندارد و ايراد ويرايش بهشمار ميآيد.
پيروز باشيد!
77- سؤال دانشآموز: سلام آقاي سبطي، ميخواستم بدونم فرق بين كنايه و اصطلاح چيه؟ و تجزيهي «ميزباني» به تكواژها چجوريه؟ (آيا «ميز + بان + ي» درسته؟!) ممنون! (محمدرضا خ. (آذرماه 90))
پاسخ استاد:درود بر شما و آفرين به شما بهخاطر اين پرسشهاي خوب! در كنايهها يك معناي لفظي وجود دارد و يك منظور واقعي كه ما از آن معناي لفظي آن منظور واقعي را نتيجه ميگيريم؛ مثلاً وقتي ميگوييم «فلاني دستش كج است» اين جمله يك معناي لفظي دارد- كه ميتواند در مواردي واقعاً در همين معني نيز به كار رود، مثلاً براي كسي كه معلوليتي دارد- ولي معمولاً اين معناي لفظي يك منظور كنايي دربر دارد (دزد بودنِ آن شخص)؛ اما در اصطلاحها، يك معنا بيشتر وجود ندارد؛ براي نمونه «يكّه خوردن» يا «تَلَكهكردن» فقط يك معنا دارد.
پاسخ پرسش دوم شما: واژهي «ميزبان» هيچ ارتباطي با ميز و صندلي ندارد! اين واژه تغييريافتهي واژهاي باستاني است و امروزهتجزيه نميشود؛ بنابراين:
ميزباني: ميزبان (آ) + ي (و) مشتق (2 تكواژ)
هميشه جوينده و يابنده باشيد!
78- سؤال دانشآموز: با سلام خدمت شما آقاي سبطي! من يه سؤالي در مورد شمارش واجها داشتم! يه مقدار گيج شدم چون معلممون ميگن كه مثلاً كلمهي «ماهيت» 7 واژ دارد ولي شما تو كتابتون نوشتين 8 تا! من حرف شما را قبول دارم ولي توضيح معلممون رو هم نميتونم رد كنم. خواستم از شما بپرسم تو كنكور كدومشو بايد بزنيم! مرسي! (رؤيا (ديماه 90))
پاسخ استاد:درود بر شما. ماجرا اين است كه واژهاي مانند «ماهيت» را هم ميتوان بدون تشديد خواند و هم با تشديد بر روي حرف «يـّ»، كه اگر بدون تشديد خوانده شود، واج دارد و اگر با تشديد، واج:
ماهيت: م + ا / هـ + ي / ي + ـَ + ت
ماهيّت: م + ا / هـ +ي + ي / ي + ـَ + ت
هر دوي اين واجنويسيها درست است، اما از آنجا كه در آزمون سراسري تلفظ رسمي واژهها مورد نظر است و واژههايي مانند ماهيّت، هويّت، نسبيّت و ... در اصل تشديد دارند، واجنويسي آنها با درنظر گرفتن تشديد بر روي صامت «ي»، اولويت دارد. سلام مرا براي دبير بزرگوارتان بفرستيد!
79- سؤال دانشآموز: سلام. آقای دکترسبطی باتشکر از زحمات شما یه سؤالی داشتم که خدمتتون عرض میکنم. کلمهي «لغات» مگه جمع مؤنث سالم نیست و از «لغت + ات» تشکیل نشدهاست؟ همچنین کلمهی «روایات». پس چرا یک تکواژ هست؟ (احمد ح. (ديماه 90))
پاسخ استاد:درود بر شما. راستش گفتهي شما كاملاً درست است، اما در زبان عربي نه زبان پارسي. در زبان عربي هنگام پيوستن «ات» به واژهاي كه «ـة» تأنيث دارد، اين «ـة» ميافتد؛ اما در زبان پارسي چنين قاعدهاي وجود ندارد و ما چنين اسمهاي جمعبستهشدهاي را كه «ت» از پايان آنها افتاده است، ديگر قابل تجزيه نميدانيم.
پيروز باشيد!
80- سؤال دانشآموز: استاد بزرگوار سلام!
1- آيا فعل «تنبيه كرد» در جملهي «او فرزندش را تنبيه كرد؟» ساده است يا مركب؟ آيا ميتوان اين جمله را دو مفعولي بهحساب آورد؟
2- آيا كلمههايي مثل «دستبند» يا «زنبور» از نظر نوع بايد آنگونه كه تلفظ ميشوند نوشته شوند؟
3- كلمهي «اينطور» چند واژه و چند تكواژ است؟
4- آيا در فعل مركب جزء غيرصرفي هميشه گسترشپذير نيست؟ (رضا الف. (ديماه 90))
پاسخ استاد:درود بر شما دوست خوب ما!
1- بله اين جمله چهارجزئي با دو مفعول است، زيرا «تنبيه» گسترش مييابد (تنبيهِ بدني / رفتاري / مختصري و ... كرد) و مفعول دوم اين جمله است.
2- نظر طراحان آزمون سراسري تاكنون بر اين بودهاست كه تا جاي ممكن، به شكل نوشتاري واژهها وفادار بمانند و فرايندهاي آوايي را درنظر نگيرند، پس بهتر است در آزمون سراسري «ت» دستبند در واجنويسي بهحساب بيايد و در واژهاي «زنبور» نيز /ن/ به /م/ تبديل نشود.
3- «اينطور» يك صفت اشاره است و يك واژه بهشمار ميآيد كه از دو تكواژ تشكيل شدهاست.
4- پاسخ پرسش شما روشن است، بله.
لحظههاتان پربار!
81- سؤال دانشآموز: سلام استاد! خسته نباشید. چندتا سؤال خدمتتون داشتم. اول اینکه «پشتیبان» و «دلاور» از نظر ساختمان چگونهاند. دوم هم اینکه در بیت زیر واژه دوش ایهام دارد یا نه؟ نداند دوش بردوش حریفان که تنها مانده چون خفت از غمش دوش و در آخر میخواستم بپرسم که چطور استعاره مصرحه را از نماد تشخیص بدیم. (سعيد ن. (ديماه 90))
پاسخ استاد:درود بر شما دوست تيزبين و اهل دريافت كه سؤالهاي ارزندهاي را مطرح كردهايد.
1- هر دو واژه مشتق هستند. پشتيبان: پشت (آزاد) + بان (وابسته) در اينجا به نظر ميآيد كه «يـ» افزايش آوايي باشد، زيرا نه نقش دستوري دارد نه مميّز معناست، پس بهتر است كه تكواژ به شمار نيايد.
دلاور: دل (آزاد) اور (وابسته) در اينجا «اور» پسوند دارندگي است نه بن مضارعِ «آوردن». در واژههاي «تناور» و «تكاور» نيز اين پسوند بهكار رفتهاست.
2- جناس تام اين بيت بسيار آشكارتر و زيباتر است تا ايهام فرضياش.
معناي بيت: كسي كه بازو به بازو و شانه به شانهي دوستانش بودهاست، نميداند من كه ديشب از يارم تنها ماندهبودم، چگونه شب را گذراندم
پس بهتر است «دوش» ها را در مصراع نخست، بازو و شانه معنا كنيم و «دوش» را در مصراع دوم، ديشب؛ اما اگر كسي بخواهد به هر قيمتي شده در اين بيت ايهام نيز پيدا كند! ميتواند «دوش» اول را «ديشب» نيز معني كند كه آنگاه معناي بيت كمي عجيب ميشود اما باز هم پذيرفتنيست: كسي كه ديشب بر شانههاي دوستانش بودهاست! نميداند من كه ...
3- هرگاه بتوانيد معناي نمادين واژهاي را در متن موردنظر جاگذاري كنيد، نماد به استعارهي مصرحه تبديل ميشود.
دانا و توانا باشيد!
82- سؤال دانشآموز: با سلام خدمت استاد سبطي. من امسال كنكور زبان ميخواهم شركت كنم. ميخواستم بدونم براي اينكه ادبياتمو بالا بزنم چه كتابي بگيرم؟! در حال حاضر كتابهاي خيلي سبز رو گرفتم. منتظر جوابتون هستم با تشكر. (غزاله ش. (ديماه 90))
پاسخ استاد:درود بر شما خانم شعباني. راستش من تمام سعيم را به خرج دادهام كه در مجموعه كتابهاي نشر دريافت تمام نيازهاي يك داوطلب كنكور را بررآورده سازم و او را از كتابهاي تجاري رايج در بازار بينياز. لطفاً به مطالب خشت اول (راهنمايي آموزشي) و تستهاي دورهاي در اين سايت مراجعه كنيد.
پيروز باشيد!
83- سؤال دانشآموز: سلام خدمت دكتر سبطي. در كتاب املا و لغتتان، لغاتي از قبيل گلبن و ... معنينشده، چرا؟! لطفاً توضيحاتي راجعبه جلد دوم كتاب جمعبنديتان بدهيد. (عليرضا م. (ديماه 90))
پاسخ استاد:درود بر شما دوست خوب ما؛ راستش مگر ميشود دانشآموزاني مانند شما كه سال چهارم دبيرستان را پشت سر ميگذارد، با معناي واژههايي مانند «گُلبن» آشنا نباشيد؛ كمي به خودتان اعتماد داشتهباشيد همچنان كه من دارم! دربارهي جلد دوم كتاب همايش- كه براي تاريخ ادبيات بسيار سودمند است- در قسمت «منتشر شد» در همين سايت، اطلاعات كاملي آمدهاست.
پيروز باشيد!
84- سؤال دانشآموز: سلام آقای سبطی. با تشکر از وقتی که دارید برای من میگذارید و با تشکر از انتشارات خوبتان من و فارغالتحصیل ریاضی هستم و برنامهی شما را در خشت اول به تازگی دیدم(دوران جمعبندی ترم اول) راستش من درس ادبیات را با بینظمی میخوانم. ناقص و بیبرنامه است. مثلاً زبان فارسی قلمچی از مبحث گروه فعلی درس هفت میگذارد و درس هشت را نمیگذارد یا مثلاً میخواهم برنامهي آزمونهای دورهای شما در درس تناسب مفهومی از کتاب تناسب مفهومی را برسم مجبورم یک بخش را نیمهکامل بگذرام و بروم سراغ بخش دیگر. البته بخش عمدهای از کتاب را خواندهام ولی ناقص بوده. کتابهای که استفاده میکنم عبارتند از: آرایه (الگو)، املا (خیلی سبز (البته کتاب شما رو هم پارسال خوندم ولی به نظرم تمرینهایش کم بود))، لغت (خیلی سبز)، تاریخ ادبیات (فرهنگ درس به درس و قرن به قرن قلمچی)، درک مطلب (کتاب شما)، تستهای سراسری و سنجش از سال هشتاد به بعد، زبان فارسی (کتاب شما). میخواهم از ترم دوم این درس را با برنامه بخوانم. هرچه به نظرتان درست بگویید. قلمچی برایم مهم است اما اولویتم کنکور است. در ضمن سؤالات درست، نادرست، سفید در مبحثهای مختلف که تا آزمون دو دی قلمچی بهدست آمده در زیر آمده یادداشت کردهام. امیدوارم کمکتون کند.
کل صحیح غلط سفید
آرایه 19 9 3 7
املا 16 10 2 4
تاریخ 17 9 3 5
تناسب 49 40 3 6
زبان 21 10 1 10
لغت 17 11 3 3
سپاس! (شايان ب. (ديماه 90))
پاسخ استاد:درود بر شما كه ميخواهيد حسابشده به پيش برويد و در پايان راه، طعم شيرين پيروزي را تجربه كنيد. آقا شايان بر پايهي جدولي كه شما براي من فرستادهايد، نقطهي قوت شما در تستهاي تناسب مفهومي، املا و لغت است. اگر دليل اين موضوع خواندن كتابهاي من بوده است؛ پس لطفاً بدون توجه به بودجهبندي آزمونهاي آزمايشي، خواندن اين كتابها و همچنين كتابهاي زبان فارسي و همايش ادبيات را طبق برنامهي تستهاي دورهاي شروع كنيد يا ادامه دهيد كه هنوز دير نشدهاست؛ اگر هم دليل موفقيتتان در اين مباحث، شركت در آزمونهاي آزمايشي است كه همين ميسر را ادامه دهيد! براي آرايهها نيز به سفارشهاي من در بخش خشت اول و تستهاي دورهاي گوش دهيد؛ مطمئن باشيد كه زيان نميكنيد.
پيروز و سرفراز باشيد!
85- سؤال دانشآموز: با سلام و عرض ارادت خدمت دکتر سبطی. اگر امکان داره راهنماییم کنید که چگونه میتونم وضعیت خودمو تو آرایهها بهتر کنم. در آزمونها اصلاً توانایی حل تستهای آرایه را ندارم. در ضمن از آزمونهای دورهای شما هم استفاده میکنم. در این زمینه خواهشاً راهنماییم کنید. با تشکر فراوان! (علي م. (بهمنماه 90))
پاسخ استاد: درود به شما دوست خوب و جوياي راه؛ راهحل پيشنهادي من اين است:
1- خواندن درسنامهي آرايههاي ادبي (تستهاي دورهاي مرداد ماه)
2- خواندن بخش اول كتاب همايش ادبيات جلد 1 و دورهي آن
3- حل تستهاي آرايههاي ادبي آزمون سراسري از 1381 تا 1385
4- دورهي دوبارهي موارد 1 و 2
5- حل تستهاي آرايههاي ادبي آزمون سراسري از 1386 تا 1390
پيروز باشيد!
86- سؤال دانشآموز: با سلام خدمت استاد. چند سؤال داشتم. با تشکر!
1- «میبینمشان» گذشته از آن که دو گروه اسمی و فعلی است، چند واژه است یعنی با توجه به آنکه مفهوم آن این است که من آنها را میبینم، آیا را هم در مفعول مجرد واژه است؟
2- در کتاب زبان فارسی 3 تحت عنوان واژههای دخیل عربی معالوصف و معالاسف و امثال آن را جار و مجرور میداند درحالیکه در زبان عرب مع اسم دایمالاضافه است و بهتر است آن را مضاف و مضافالیه دانست. شما چه فکر میکنید؟!
3- آیا نهادهای علم را هم باید گروه اسمی دانست؟ مثل علی رفت.
باقی بقایت باد! (احمد روزبهانی دبیر ادبیات بروجرد (بهمنماه 90))
پاسخ استاد: درود بر شما همكار بزرگوار و اهل نظر.
1- پاسخ پرسش نخست شما منفي است؛ در دستور توصيفي ميتوان گاهي از معنا كمك گرفت اما نبايد در بررسي ساختار دستوري جزئي از زبان، ساختارِ جزئي را بررسي كرد كه معادل معنايي آن است؛ براي نمونه دو جملهي «او كتاب دارد.» و «او داراي كتاب است.» معادل معنايي هستند اما ساختارشان يكسان نيست؛ بنابراين «ميبينمشان» جملهاي است كه از دو گروه تشكيل شدهاست؛ گروه فعلي و گروه اسمي كه هريك از اين دو گروه از يك واژه تشكيل شدهاند: 1- ميبينم 2- ـِ شان
2- در مورد پرسش دومتان نظر خاصي ندارم چون صددرصد مربوط به دستهبنديهاي دستوري در زبان عربي است و در زبان فارسي تأثيري ندارد.
3- پاسخ پرسش سوم شما مثبت است؛ زيرا هر گروه از يك هسته تشكيل ميشود و داشتن وابسته براي آن اختياري است نه اجباري. همچنين گاهي اسمهاي خاصي نيز وابستههايي ميگيرند؛ نمونه: عليِ از همه جا بيخبر / وامانده/ خير نديده و ... رفت!
سرسبز و دلشاد باشيد!
87- سؤال دانشآموز: سلام! استاد من واقعاً تو آرايهها مشكل دارم و خيلي دوست دارم بدونم آرايههاي كتاب چين كه درك كنم. ميخواستم يك كتاب بهم معرفي كنيد كه تمامي آرايههاي سه سال رو درست نوشته باشه (چون خيلي كتابها يا كامل نيستند يا اشتباه نوشتند) و بيشتر آموزشي باشه! (آزاده (اسفندماه 90))
پاسخ:درود بر شما. راستش من پيشتر، اين كار را انجام دادهام، اما دوباره آن را يادآوري ميكنم:
1- درسنامهي آرايههاي ادبي (در قسمت تستهاي دورهاي، پايان مرداد)
2- فصل اول كتاب همايش ادبيات (جلد اول)
3- كتاب درسيِ آرايههاي ادبي، سال سوم علوم انساني (كتاب آموزش و پرورش)
البته شما آن چند آرايهاي را كه در «درسنامه» به آن اشاره نشدهاست اما در اين كتاب مطرح شده و مربوط به دانشآموزان علوم انساني است، مطالعه نكنيد.
پيروز باشيد!
88- سؤال دانشآموز: سلام استاد سبطي! اگر ممكن هست به تست پايين جواب بدين:
آرايههاي بيت: «گر به اين گرمي است آه شعلهزاي عندليب / شمع روشن ميتوان كرد از صداي عندليب» كدامند؟
1) استعاره، مجاز، كنايه، جناس 2) تشخيص، حسآميزي، ايهام، تشبيه
3) تشخيص، حسآميزي، ايهام، تشبيه 4) استعاره، حسآميزي، اغراق، مراعاتنظير
ممنون! (اميرحسين ك. (اسفندماه 90))
پاسخ:درود بر شما. همانطوركه در روش حل تستهاي آرايه در كتاب همايش ادبيات (جلد اول) توضيح دادهام- و خواندن آن قسمت بسيار اهميت دارد- در چنين پرسشهايي، ابتدا بايد آرايههاي روشن و قطعي را پيدا كرد و سپس به رد گزينهها يا آرايههايي پرداخت كه مطمئنيم در بيت وجود ندارد:
شاعر در مصراع دوم، صداي بلبل را آنچنان گرم و سوزان توصيف كردهاست كه ميتوان با آن شمعي را روشن كرد: حسآميزي و اغراق
نسبت دادن «آه» به بلبل: تشخيص
آرايه «تشبيه» گزينههاي 2 و 3 را رد ميكند و ميان گزينهي 1 و 4، با توجه به آرايههايي كه به وجودشان، مطمئنيم، گزينهي 4 انتخاب ميشود.
89- سؤال دانشآموز: سلام جناب سبطي عزيز يك سؤال داشتم: راستش من تصميم دارم كل كتابها رو كنار بگذارم و فقط واژگان انتهايي كتاب رو از اونها بخونم و املا و زبان فارسي و قرابت از كتابهاي شما و آرايه از رمزينه و تاريخ ادبيات رو از كلك معلم بخونم. به نظر شما درسته اين كار؟! چون وقت ندارم كتابها رو با توجه به وقت كمم بخونم. خواهش ميكنم راهنماييم كنيد. هرچند كه ما هيچوقت فرصت جبران لطفهاي شما استاد گرانقدر رو نخواهيم داشت! (پريسا ح. (اسفندماه 90))
پاسخ:درود بر شما و همهي دانشآموزان اهل دريافت و دانش. همانطور كه بارها گفتم و باز هم تكرار آن را ناسودمند نميدانم، خواندن خط به خط متن سه كتاب ادبيات دوم، سوم و چهارم دبيرستان، هيچ كمكي به توانايي شما در پاسخگويي به تستهاي ادبيات آزمون سراسري نميكند؛ پس تصميمي را كه شما گرفتهايد كاملاً تأييد ميكنم؛ تنها، واژهنامهها، فرهنگ اَعلام، مقدمهي درسها و توضيحات پايان درسها را از كتابهاي درسي بررسي كنيد و ماباقي وقت خود را به مطالعهي كتابهاي مبحثي نشر دريافت اختصاص دهيد. لطفاً پس از خواندن درسنامهي آرايههاي ادبي (در تستهاي دورهاي همين سايت) و فصل اول كتاب همايش ادبيات (جلد اول) اگر باز هم نياز به درسنامهاي داشتيد به كتاب آرايههاي ادبي دانشآموزان سال سوم علوم انساني مراجعه كنيد و سپس به سراغ تستهاي آزمون سراسري برويد. لطفاً نكتههاي تاريخ ادبيات را از جلد دوم كتاب همايش ادبيات بخوانيد نه هيچ منبع ديگري. توضيحش مفصل است اما هنگام خواندن اين كتاب در عمل متوجه دليل اين راهنمايي ميشود.
پرشور باشيد و پرتوان!
90- سؤال دانشآموز: سلام و درود بر دكتر سبطي. من كتاب تناسب مفهومي شما را مطالعه ميكنم و تقريباً كم مانده است تا پايان يابد. كمك زيادي به فهم اشعار كرده و بدون دغدغهي وقت، شعرها را ديگر متوجه ميشوم. اما در قالب آزمون و زمان باز مشكل دارم. وقتي شعري را سريع ميخوانم نميتوانم متوجهش شوم. لطفاً راهنمايي كنيد. (محمدرضا م. (اسفندماه 90))
پاسخ:درود بر شما كه در برابر مشكلاتِ تازه، به دنبال راهحلهاي تازه هستيد. چارهي كار شما اين است:
1- دورهي عنوانهاي مفهومهاي رايج و مطالب داخل كادرها، در هر سه فصل اين كتاب
2- حل دوبارهي تستهاي هر سه فصل، با زمانبندي هر 15 تست 20 دقيقه و مشخص كردن مشكلاتتان
3- حل دوبارهي همان تستها دو تا سه روز بعد، با زمانبندي هر 15 تست 10 دقيقه
4- حل تستهاي دورهاي (بر روي سايت)
91- سؤال دانشآموز: با سلام خدمت استاد سبطي!
1- در جملهي «ماه مهر آغاز پاييز است» آيا معناي مهر را با توجه به رابطهي تضمن دريافتهايم؟
2- من از اسفندماه ميخواهم ادبيات را شروع كنم. تا الان كم خوندم توصيهي شما براي اولين قسمتي كه بايد بخونمش چيه؟
با تشكر از شما! (ساسان ف. (اسفندماه 90))
پاسخ:درود بر شما آقا ساسان. پاسخ پرسش نخست شما مثبت است و پاسخ پرسش دوم شما همان برنامهاي است كه در تستهاي دورهاي ارائه شدهاست.
پيروز باشيد!
92- سؤال دانشآموز: سلام، خسته نباشید! خوب اول از همه بگم نگران نباشید! هیچ گلایه و نارضایتی ندارم و فقط چند سؤال و پیشنهاد و ... هست! خوب با کتاب همایش زبان فارسی جلد اول که قسمت هایی از اون رو خوندم شروع میکنم. واقعاً کتاب عالی هست و خیلی خوب تألیفشده. (با خودم فکر می کنم دیگه کلاسهای حضوری آقای سبطی چهقدر بهتر هست، حتماً درصد بالای 80 تضمینه) خوب در واقع من توی کتاب که نقصی ندیدم ولی بعضی جاها چند مورد برداشت من متفاوت بوده اومدم بپرسم ببینم نظر آقای سبطی چیه! (آخه یه معلم ادبیات داشتم میگفت ادبیات یعنی برداشت ادبی و هر کسی برداشتش فرق میکنه.) خوب مورد اول در مورد آرایهي حسن تعلیل صفحه 21 پرسش بالای صفحه، خوب من قبل از خوندن توضیح شما این جوری حسن تحلیلش رو توضیح دادم: وقتی خداوند داشته با قلمو نقش انسان رو میبسته یه قطره از قلمو میچکه و همه زیبایی و بوی خوش گلها و گیاهان بهخاطر این قطره باارزش بوده که خداوند داشته با اون سرشت والا انسان رو بهوجود میآورده! مورد دوم در مورد ایهام تناسب،آخرین تست صفحه 14: من برای بیت 4 کلمه سپید رو دارای ایهام تناسب فرض کردم معنای اصلی رو قالب سپید گرفتم و به خاطر وجود کلمه رو سیاه، سفید رو معنای دوم در نظر گرفتم. (البته اون ایهام تناسبی که شما گفته بودید خیلی غنی تر بود مخصوصاًمعنای دوم و سومش) نقدهاتون واقعاً عالی هست میخواستم درخواست کنم لطفاً اگر میشه آزمونهای جامع سنجش رو مثل سالهای قبل نقد کنید. اگر لطف کنید و برای نزدیک کنور، یک نمونه کنکور شبیهسازیشده براساس نظرات و تفکرات و حدسیات مؤلفان انتشارات برای سال 91 بر روی سایت بذارید خیلی عالی میشه. اگر کنکورهای خارج از کشور سالهای 87 و 86 رو هم با پاسخ تشریحی مؤلفان خودتون میگذاشتید خیلی عالی میشد! راستی برای کسانیکه امکان شرکت در همایشها رو نداشتهباشن بعد از برگزاری همایش روی سایتتون چیزی میذارید؟ مثلاً خلاصه نکته! (آخه من نمیتونم شرکت کنم.) در آخر از همه خدماتی که ارائه میدید خیلی ممنونم و واقعاً عالی هستید! لطفاً حتماً پاسخ بدید. منتظر ایمیلتون هستم. موفق باشید!
پاسخ:درود بر شما دوست خوب و سپاس از ابراز لطفتان.
1- در اينجا بايد به مخاطب شاعر توجه كنيد: «تو» پس احتمالاً شاعر دارد با معشوق خود سخن ميگويد و دليلي شاعرانه براي زيبايي او ميآفريند.
2- كاملاً نظر شما درست است و «سپيد» هم ايهام تناسب دارد.
3- اين خواستهي شما حتماً اجرا ميشود و در سه آزمون جامع تعاوني سنجش در سال 91، باز هم بازار نقد ما داغ ميشود!
93- سؤال دانشآموز: سلام استاد منامسال کنکور دارم خیلی سخت ادیبات میخونم ولی اصلا فایده ندارد من تو درسهای دیگه اگر همین وقت رو بزارم راحت بالای 70 میزنم ولی هر کاری میکنم نمیتونم تستهای ادبیات رو بزنم نمیدونم آخه من خیلی شکاکم اگر کوچکترین تردیدی پیدا کنم تست رو جواب نمیدم چند تا سؤال بدجوری این چندوقته گریبانگیرم شده که واقعاً نیاز به جوابشان دارم.
1- کاین گلستان خندواری بیش نیست آیا اینجا گلستان مثل خنده است یعنی تشبیه دارد؟ خندهواری بیش نیست کنایه از زودگذری دارد؟ کل تشبیه مضمر رو چیکار کنم بفهمم؟
2- در مصرع: باران اشکم می دود وز ابرم اتش می جهد من میگم باران اشکم: اضافه تشبیهی داره ابرم: استعاره از دل آتش: استعاره از عشق وز ابرم اتش میجهد: کنایه و مصرع تشخیص نیز دارد ولی از هرکی میپرسم یک چیزی میگه فکر کنم سؤال کنکور سراسری ریاضی 88 باشه که تو یک پاسخنامه دیدم که نوشته بود اشک مثل باران سوختن کنایه داره و وز ابرم اتش میجهد فقط دو استعاره داره تکلیف من چیه؟
3- یکی هم این که «وفا نکردی و کردم جفا ندیدی و دیدم / شکستی و نشکستم بریدی و نبریدم» دو تا ایهام برای شکستی و بریدیولی من اینو نفهمیدم چرا آخه شکستی که دوتا معنی نداره اینم تو کنکور ازاد تجربی سال 84
4- سوز دل و غم دل ایا استعاره از عشق میشه یا نه؟ و بیت چون عقدهای به بغض فرو بود حرف عشق / این عقده تا همیشه سرواشدن نداشت عقده در این بیت ایهام اینم آزاد سال 88 رشته تجربی من واقعاً دو تا معنی پیدا نکردم این دوتا معنی چیه؟
6- «سایهی گیسوی نگار» سایه ایهام تناسب یا کلاً ایهام دارد یا نه؟ چرا؟
7- «در قدم باد بهار» در فدم تشخیص و مجازه و اضافه استعاری (بادبهار مثل انسانی است که قدم دارد) آرایه رو باید با معانی استعاری اینجا ابواسحاق بگیرم که درینصورت اضافه استعاری و تشخیصه ای درست میگم ضمن اینکه کتاب فدم رو آمدن معنیکرده آیا قدم مجاز است؟
8- از پای تابه سر همه سمع و بصر شدم سمع و بصر آرایه دارد یا نه؟ صبح امید که بد معتکف پردهي غیب آرایههاش چیه؟
9- در «گفتم ببینمش مگرم درد اشتیاق / ساکن شود بدیدم و مشتاقتر شدم» آیا آرایه پارادوکس هست بدر درداشتیاق و درد اشتیاق اضافه استعاری و تشخیص میشه؟
10- بدعهدی ایام اضافه استعاریه و تشخیص؟ «آتش تیز پیدا کند» تشخیص دارد یا نه؟ آرایه «سوگند چرخ بلند»اضافه استعاریه و تشخیص؟
11- «بشنو از نی چون حکایت میکند / از جدایی ها شکایت میکند؟»، «نی» نماد است یا استعاره یا کنایه؟ استادمون گفته استعاره ولی من فکر میکنم نماد است چه جوری تشخیص بدم؟
12- «روزها گر رفت گو رو باک نیست / تو بمان ای آنکه چون تو پاک نیست»، «تو» استعاره از عشق الهی یا کنایهاست یا چیز دیگه؟
13- «بیان آتشین» حسآمیزی دارد؟
14- بده گرمی دل افسده ام را (کنایه از عشق شدن)؟
15- عیش این گلشن خماری ... عیش ایهام دارد / خوشی و زندگی؟ غرقهی و همیم اضافه استعاریه؟
16- در بیت آخر درس 9 پیش «گویند روی سرخ تو سعدی که زرد کرد؟ / اکسیر عشق برمسم افتاد و زر شدم»،
«روی زرد» باید معنی باارزششدن بده که جمله بعدی اونطور معنی بشه چون وقتی از سعدی میپرسه که سعدی کی روی بی ارزشت رو اینطوری با ارزش کرد سعدی میگه اکسیر عشق ... باارزش شدم. خب اگه بخوایم بگیم که اون به سعدی گفتهروی باطراوتت رو کی اینطور آشفته کرد بعد سعدی بخواد بگه ... باارزش شدم واقعاً بیمعنیست پس اینجا استثنا باید زرد معنی باارزششدن بده پس کنایه از باارزششدن میشه نه آشفتهشدن من اینو اینجوری نتیجهگیری کردم درسته؟. حالا روی زرد که کنایه است کنایه از چیه مفهوم و معنی یا ظاهر داستان که شرمندگی. (آزاده (اسفندماه 90))
پاسخ:درود بر شما دوست پركار و پرتلاش و پر پرسش! راستش شايد من هميشه فرصت پاسخگويي به اين تعداد پرسش را نداشته باشم. اما امروز خلاصه فرصتي فراهم كردم و در خدمت شما هستم:
1- بله «گلستان» كه اينجا استعاره از «دنياي مادّي» است در «بياعتباري و سرسري بودن» به «خنده» مانند شدهاست؛ بنابراين تشبيه بر كنايه اولويت دارد. (اين تشبيه اصلاً از نوع «مُضمَر= پنهان نيست.)
2- «باران اشك» كه بدون شك اضافهي تشبيهي است. «ابر» و «آتش» را ميتوان دو استعارهي مصرحه دانست اما بهتر آن است كه كل جملهي «از ابرم آتش ميجهد» را كنايه از آشفتگي و بيقراري فراوان بدانيم.
3- برخي «شكستي و نشكستم»: تو عهد و پيمان را شكستي و من نشكستم (برخي «شكستن» را پير و فرسودهشدن معنا ميكنند كه اصلاً در اين بيت جايي ندارد.) پس اين بيت ايهام ندارد.
توجه: سؤالات ادبيات دانشگاه آزاد به هيچ وجه سنجيده و مورد استناد نيستند و هيچ ارتباطي با سؤالات آزمون سراسري ندارند. وقتتان را براي اين سؤالها هدر ندهيد.
4- خير
5- «عقده» در اينجا يعني «گرفتگي دل و روح» اما معناي اصلي آنكه «گره» باشد تاحدي به ذهن خطور ميكند. ايهام تناسب زيباي اين بيت در واژهي «سر» است كه در اينجا مجازاً بهجاي «قصد» آمده است اما معني «سرِ رشته و نخ» هم به ذهن خطور ميكند زيرا تا سرِ نخ در يك گره پيدا نشود، نميتوان آن گره را گشود!
6- «ايهام» كم رنگي دارد: 1- در پناهِ 2- به زير سايهي
7- خير قدم مجاز نيست و ازآنجاكه در اين شعر معناي ظاهري همهي پديدههاي ياد شده نيز قابل قبول است، پس در همهي اين موارد تشخيص نيز در كنار استعاره (ابواسحاق يا امير پير حسين) پذيرفتني است.
8- «سمع و بصر» را ميتوانيد مجاز از گوش و چشم بدانيد.
9- خير متناقضنما نداريم چون اين امر امكانپذير است.
چرا «درداشتياق» بايد تشيخص باشد؟ درد اشتياق: درد و ناراحتي حاصل از اشتياق بسيار آيا اشتياق انسان فرض شدهاست؟ مطمئناً نه
10- بله، بله، بله
11- هرگاه معناي نمادين را بتوانيد به جاي واژه در كلام جاگذاري كنيد، نماد و استعاره هر دو پذيرفتني است؛ مانند همين بيت.
12- هيچ كدام. «ضمير» كارش نشستن به جاي اسمهاست، پس هيچگاه نميتواند استعاره، مجاز يا كنايه باشد؛ اما از آنجا در اين بيت، شاعر تو (عشق) را مورد خطاب قرار ميدهد، پس تشخيص داريم و هر تشخيصي، استعارهي مكنيه بهكار ميآيد.
13- بله
14- بله
15- خير، بله (و هم در ذهن شاعر دريايي فرض شدهاست كه ما را در خود غرق ميسازد.)
16- نه عزيزم، به معناي بيت توجه كن: ديگران به سعدي ميگويند كه چه كسي چهرهي شاداب تو را اينچنين زرد و زار و بيمار ساختهاست؟ و سعدي در پاسخ ميگويد كه: اين زردي چهرهي مرا به حساب بيماري من نگذاريد، بلكه اين زرد شدن مانند زرد شدن مس است پس از تأثير اكسيد بر روي آن زردي روي من را به حساب كمال يافتن من بگذاريد.
پابرجا باشيد!
94- سؤال دانشآموز: با سلام خدمت استاد بزرگوار آقای سبطی! استاد از شما سؤالی داشتم من تازه با کتابهای ادبیات شما آشنا شدم میخواستم بدانم کتاب مفهوم و تناسبی که شما نوشتید از الان به بعد چگونه بخوانم چون حجم کتاب بسیار زیاد است ممنون میشم اگه سریع تر جوابم بدین. (علي ح. (اسفندماه 90))
پاسخ:درود بر شما. دوست خوب هيچ راهي جزء مطالعهي اين كتاب از آغاز تا پايان آن نداريد. فقط ميتوانم از نظر زماني اين كمك را به شما بكنم كه بر روي فصل اول بيش از حد مكث نكنيد. يك بار اين فصل را بخوانيد و اگر احساس كرديد حدود 75% آن را دريافت كردهايد، به سراغ فصلهاي بعدي برويد.
باز هم براي افزودن به سرعتتان ميتوانيد ابتدا تستهاي پايان هر مبحث را حل نكنيد. يعني پس از پايان ادبيات عاشقانه به سراغ ادبيات عارفانه و سپس تعليمي برويد. آنگاه به حل تستهاي عاشقانه، عارفانه و تعليمي بپردازيد كه با اين كار در واقع اين مباحث را دوره هم كردهايد.
پر تلاش و پيروز باشيد!
95- سؤال دانشآموز: با سلام و خستهنباشيد ميخواستم بپرسم كتاب همايش ادبيات جلد دوم، قرابت معنايي رو هم آموزش ميده بهمون يا نه فقط تسته؟ (يعني باهاش ميتونيم شيوهي زدن تستهاي قرابت معنايي كنكور رو ياد بگيريم؟ چون خود كتاب قرابت معنايي نشر دريافت 350 صفحه است و تو اين فاصله كم نميشه خوندش!!!!) (پوريا (مردادماه 91))
پاسخ:درود بر شما؛ راستش، خواندن فصل اول كتاب همايش ادبيات (جلد 2) كمككننده است اما آموزنده نيست! براي آنكه كسي به شما ياد بدهد كه چگونه بايد از عهدهي تستهاي تناسب مفهومي برآييد فقط يك راه وجود دارد و آن هم خواندن كتاب تناسب مفهومي نشر دريافت از صفحهي 1 تا دستِ كم پايان ادبيات عاشقانه كه زمان زيادي هم نميبرد، در ادامهي كار ميتوانيد فقط عنوانها و كادرهاي دو مبحث ادبيات عارفانه و تعلمي را مطالعه كنيد و برويد سراغ تستهاي اين دو مبحث. اگر باز هم وقت داشتيد از جلد دوم همايش ادبيات براي دوره استفاده كنيد كه در اين حالت بسيار مفيد و آموزنده است. پيروز باشيد!
96- سؤال دانشآموز: با عرض سلام خدمت دكتر سبطي! براي رشتهي تجربي منظور از استعاره در بيت چيست؟ تو كتاب آرايههاي سال سوم انساني استعارهي مكنيه وجود دارد كه ما نخواندهايم. لطفاً توضيحي در اينباره بفرماييد. (رضا (مردادماه 91))
پاسخ:درود بر شما؛ آقا رضا در كتاب زبان فارسي 3، درس آشنايي با نوشتههاي ادبي نمونهاي از استعارهي مكنيه بهعنوان آرايهي استعاره معرفي شدهاست و همين موضوع باعث شدهاست كه پاي استعاره مكنيه به كنكور عمومي ادبيات نيز باز شود؛ بنابراين شما بايد در بيتها به دنبال هر دو نوع استعاره باشيد. سرسبز و دلشاد باشيد!
97- سؤال دانشآموز: با سلام خدمت تمامي اساتيد نشر دريافت يه سؤال از استاد سبطي داشتم من دو بار كتاب زبان فارسي و قرابت شما رو خوندم اولاً اينكه با توجه به اينكه كتاب زبان فارسي كمي تغيير كرده بنده با همون دو بار خوندن كتاب زبان فارسي شما كه چاپ سال 90 است ميتونم رو تستهاي زبان فارسي حساب كنم يا اينكه شما ميخوايد كتاب رو تغيير بديد و مطلب جديدي رو اضافه كنيد؟ ثانياً من وقتي كتاب املاي شما رو خوندم ديدم واقعاً هنوز هم در سؤالات املا مشكل دارم آيا اين مشكل ميتونه دليلش اين باشه كه هنوز درسهاي سال چهارم رو نخوندم يا اينكه مشكل ديگهاي هست؟ لطفاً مرا راهنمايي كنيد. (امير ع. (شهريورماه 91))
پاسخ:درود بر شما، آقا امير، تغييراتِ پيشروي كتاب زبان فارسي نشر دريافت در حدي نيست كه شما را ناچار به تهيهي چاپهاي جديد اين كتاب بكند، پس با همان كتابهاي چاپ سال 1390 كارتان را ادامه دهيد؛ اما دربارهي كتاب املا و لغت بايد بگويم كه تا وقتي 3 بار از تستهاي املاي اين كتاب از خودتان آزمون نگيريد (هر 10 تست 12 دقيقه) نكتههاي املا برايتان جا نميافتد. لطفاً اين كار را بكنيد و ما را از نتيجهاش آگاه سازيد.
در انتظار پيروزيهاي بزرگ باشيد!
98- سؤال دانشآموز: من كتاباي شما رو نخوندم ولي تعريفشو شنيدم، من به ادبيات علاقه دارم و درصدام هم معمولاً خوب ميشه تو آزموناي آزمايشي ولي الان خيلي احساس سردرگمي ميكنم تو مبحث ساختمان واژه و به تبعش شمارش تكواژ و نياز به يه منبع قابل اعتماد دارم، آيا ميتونم رو اين سايت و شما براي گرفتن پاسخ سؤالاتم حساب كنم؟ الانم دو تا سؤال دارم: «برخورد» و «درهم شكستن» ساختمانش چيه؟ آخه هر كي يه چيز ميگه. (شهريورماه 91)
پاسخ: درود بر شما؛ قبل از پاسخ دادن به پرسشتان بايد بگويم كه بله ميتوانيد، اصلاً فلسفهي راهاندازي اين تارنما، رساندن كمكِ آموزشي به كساني بودهاست كه سزاوار نام دانشآموز باشند؛ مانند شما دوست خوبِ ما! به شرطي كه هرچه سريعتر به قسمت خشت اول (مشاورهي آموزشي) مراجعه كنيد. آنجا سفارشهاي مهمي را با شما در ميان گذاشتهام- به رهنمودهاي ديگر استادان نيز حتماً توجه كنيد. هميشه نميتوان به اين سادگي به اين اشخاص دسترسي داشت- و حالا پاسخ دو پرسش شما:
1- برخورد: بر (پيشوند، تكواژ وابسته) + خورد (بنماضي، تكواژ آزاد)، «برخورد» واژهاي مشتق است.
2- درهم شكستن: در (حرف اضافه، تكواژ آزاد) + هم (در اينجا اسم مبهم است، تكواژ آزاد) + شكست (بن ماضي، تكواژ آزاد) + ـَ ن (پسوند، تكواژ وابسته)، «درهم شكستن» واژهاي مشتق-مركب است.
99- سؤال دانشآموز: با سلام و عرض ادب خدمت استاد عزيز و گرامي آقاي سبطي / يك سؤال؟! من داوطلب رشته علوم انساني هستم و ميخواستم بپرسم آيا كتاب زبان فارسي و قرابتي كه شما تأليف كرديد كه در زمرهي بهترين كتابهاي كنكور است براي رشته انساني كارايي دارد؟ با تشكر از شما! (مرضيه پ. (شهريورماه 91))
پاسخ: درود بر شما و سپاس از محبتتان؛ دوست خوب، اين كتابها كاملاً براي دانشآموزان گرامي رشتهي انساني كارآيي دارد؛ فقط در كتاب زبانفارسي نشر دريافت، به مبحث دستور تاريخي پرداخته نشده است كه خوشبختانه اين مبحث در بخش دوم از فصل اول كتاب تناسب مفهومي (قرابت معنايي) بررسي شدهاست. براي شما و همهي دانشآموزان كوشاي رشتهي انساني آرزوي سربلندي دارم!
100- سؤال دانشآموز: با عرض سلام و خستهنباشيد؛ يك سؤال از دكتر سبطي داشتم؛ اگر در يك بيتي آرايه اسلوب معادله ديديم آيا حتماً تو اون بيت تشبيه داريم؟ يا نه بايد شرايط خاصي داشتهباشه؟ اگر جواب خير است لطفاً مثال بزنيد. ممنون! (امير ع. (آبانماه 91))
پاسخ استاد:درود بر شما، راستش، اسلوب معادله حالت خاصي از «فرايند» تشبيه است، اما «آرايهي» تشبيه بهشمار نميآيد. در اسلوب معادله، شاعر براي يك موضوع، مثالي ارائه ميكند؛ خُب، مثال و موضوع چه ارتباطي با هم دارند؟ بله، مثال حالتي سادهتر است شبيه به موضوع اصلي كه فهم آن را براي ما آسان ميكند؛ بنابراين هرگاه براي موضوعي مثالي ذكر كنيم؛ فرايند تشبيه را بهكارگرفتهايم اما به آن تمثيل يا اسلوب معادله ميگوييم نه آرايهي تشبيه.
101- سؤال دانشآموز: درود استاد سبطي، با اجازتون چند تا سؤال داشتم:
1- الف) بيهوده سادهس؟
ب) در ميانِ 3 تكواژ حساب ميشه؟ اگر آره چرا مثلِ «برايِ» كسره جزو خودش نيست تا دو تكواژ شه؟ و همين «در ميانِ» چند واژهس؟
پ) ايستادن 2 تكواژه؟
2- تو نمايشگاه كتاب كرمانشاه نشر دريافتم حاضر ميشه؟
3- كتاباي همايشتون و حتي تناسب مفهومي و املا ويرايش بعد كنكور 91 هستن؟ يعني با تغييراي كتاب درسي هماهنگن؟ اگه نه ويرايششون ميكنين تا قبل عيد؟
4- ببخشين خيلي طولاني شد.
منتظر جوابتون هستم! (پوريا الف. (آبانماه 91))
پاسخ استاد:1- الف) بله واژهاي ساده است.
ب) خوب آقا پوريا «برايْ» معني ندارد، پس نميشود «ـِـ» را از پايان آن حذف كرد؛ يعني اگر بخواهيم «برايِ» را به «برايْ» و «ـِِ» تجزيه كنيم، جزو اول اين تجزيه بيمعني است؛ اما «ميان» معنا و كاربرد دارد؛ بنابراين، در ميانِ: در + ميان + ـِ البته «در ميانِ» سه واژهاست كه هريك، يكتكواژ دارند: در / ميان / ــِـ
2- نه متأسفانه، مسئولان برگزاري نمايشگاههاي استاني، همكاري لازم را با ما ندارند. لطفاً گلايهي ما را به گوش آنها برسانيد!
3- چون اين كتابها به شكل مفهومي و مبحثي هستند نه بر اساس خطها و صفحههاي كتاب، تغيير خاصي در آنها اتفاق نيفتاده است، بهجز جلد دوم همايش ادبيات كه تغيير كرده است.
102- سؤال دانشآموز: سلام دو تا سؤال داشتم ممنون ميشم پاسخ بديد.
1- آيا تپانچه دو املاييست؟
2- كلمه هويت چند واج دارد؟ (ناديا ط. (آبانماه 91))
پاسخ استاد: درود بر شما؛ 1- چون واژهاي پارسيتبار است- حرف «چ» در آن گواه اين ماجراست- نبايد در املاي آن از حرف «ط» كه ويژهي واژههاي عربيتبار (دخيل) است استفاده كرد؛ بنابراين تنها به شكل «تپانچه» پذيرفتني است.
2- اگر بخواهيم آنرا به شكل رسمي تلّفظ كنيم و تشديدِ روي «يـ» را به حساب آوريم، به اين شكل ميشود:
ه + ـُ / و + ي + ي / ي + ـَـ + ت (اولين «ي» مصوتِ «i» است و «ي»هاي دوم و سوم، صايت «y» كه تكرارِ آنها باعث پيدايش تشديد ميشود. پس 3 مصوت و 5 صامت دارد.)
103- سؤال دانشآموز: خسته نباشيد. من چندتا سؤال داشتم. معمولاً جملات تبليغاتي يا جملات و تركيبات گفتار روزمره رو بررسي ميكنم. در جملهي «هدف ما جلب رضايت هرچه بيشتر شماست.» هدف ما نهاد، است فعل ربطي و «جلب .....» مسند است. «جلب رضايت شما» يك گروه اسمي و «رضايت» و «شما» مضافاليه جلب هستند. آيا هرچه بيشتر صفت مركب است براي جلب رضايت؟ ميتوانيد همينجا توضيح دهيد يا راهنماييام كنيد در كدام كتاب ميتوانم ساختار اضافهشدن صفات مبهم مركب كه به صفات تفضيلي اضافه ميشوند را بيابم؟ سؤال دوم: آيا فراهم كردن فعل پيشوندي است يا مركب؟ آيا فراهم يك اسم مركب است كه از دو وند فرا + هم ساخته شده يا ...؟ (نيما ي. (آذرماه 91))
پاسخ استاد:درود بر شما آقا نيما و آفرين بر پرسشهاي كنجكاوانهتان؛
1- «بيشتر» در اينجا صفتِ «رضايت» است و «هرچه» نقش قيد صفت را بازي ميكند؛ مانند «بسيار» در «كتاب بسيار كاملتر».
2- «فراهم كردن» مساوي «فراهم گرداندن» است؛ بنابراين با يك فعلِ سادهي گذرا به مفعول و مسند روبهرو هستيم:
فراهم (مسند) گرداندن (فعل ساده)
«فراهم» با توجه به كتاب درسي بايد مشتق به شمار بيايد؛ زيرا «فرا» وند و «هم» در اينجا تكواژ آزاد است. (چون معني «همديگر» ميدهد.)
104- سؤال دانشآموز: درود؛ در آغاز ميخواستم يه سپاسگزاري ويژه بكنم بخاطر كتابهاي خوبتون اما يك گله كوچيكم ازتون دارم در مورد كتاب زبان فارسي آقاي سبطي: من كه به عنوان يك دانشآموز انساني دارم درس ميخونم همين الان تو اين مملكت كسي برامون ارزش قائل نيست. اگه كتابهاي آموزشي هم اينجور باشه كه ديگه ما با چه اميدي درس بخونيم؟ توي تقسيمبندي درسها اگه يك پانويس كوچولو هم بود كه اين درس، درس چندم انساني ميشه خيلي خوب بود ميدونم نشر كتابهاي اختصاصي براي انساني صرفنميكنه ولي دست كم يك پانويس كوچيك باشه احساس ميكنم ما هم ارزش داريم. سپاس! (پريسا ق. (آذرماه 91))
پاسخ استاد:درود بر شما دوست خوب و گرامي؛ پيشنهاد انتقادآميزتان كاملاً بهجاست و حتماً در چاپهاي بعدي رعايت ميشود، همچنان كه در ديگر كتابهاي نشر دريافت زيرنويسهاي بسياري ويژهي دانشآموزان علوم انساني آمدهاست. به فكر تأليف كتابهاي خاص رشتهي انساني هم هستيم و مشكل اصلي در اين زمينه پيداكردن مؤلف هوشمند، كارآمد و كوشاست نه صرفهي اقتصادي.
پيروز و سربلند باشيد!
105- سؤال دانشآموز: جملهی «بنا خانه را با آجر ساخت» چند جزئي است و اگر پاسخ شما، سهجزئي اين است با «ساخت» يك جملهي چهارجزئي بسازيد. متشكرم! (منصور ن. (آذرماه 91))
پاسخ استاد: درود، بر شما. آقاي نگهداري، گويا هنوز مبحث جملهي ساده و اجزاي آن را از كتاب زبان فارسي نشر دريافت (يا كتاب راهبردهاي مبتكران) نخواندهاي. بههرحال پاسخ اين است كه «ساختن» در معناي «درستكردن و بناكردن» جملهي سهجزئي با مفعول ميسازد (مانند همان جملهاي كه مثال زديد). در معناي «كنار آمدن و سازشكردن» جملهي سهجزئي با متمم ميسازد (نمونه: او با همه بهجز برادر كوچكش ميسازد.) و در معني «گرداندن» جملهي چهارجزئي با مفعول و مسند ميسازد (نمونه: چراغ خانه را روشن ساخت).
106- سؤال دانشآموز: سلام. من دانشجوي ترم سوم كارشناسي هستم. من امسال ميخواهم كنكور بدهم و در قرابت معنايي ضعيف هستم. مشكل را چطوري برطرف كنم. ممنون از اينكه راهنماييام ميكنيد. (سعيد (ديماه 91))
پاسخ استاد: درود بر شما، آقا سعيد. دوست خوب، پاسخ شما روشن است؛ لطفاً كتاب تناسب مفهومي نشر دريافت را تهيه كنيد و صد صفحهي اول آن را ظرف يك ماه بخوانيد و يكبار دوره كنيد، سپس براي هريك از بخشهاي عاشقانه، عارفانه و تعليمي يكماه وقت بگذاريد آنگاه قسمت اول از جلد دوم كتاب همايش ادبيات فارسي را مطالعه كنيد و تمام.
موفق باشيد!
107- سؤال دانشآموز: با سلام خدمت جناب آقاي سبطي. اول ميخوام يه تشكر ويژه داشتهباشم براي كتابهاي عاليتون ... بعد يه سؤال: من كتاب زبان فارسي 2 جلدي چاپ 10 رو دارم ميخواستم ببينم آيا اين كتاب يك جلدي جديد با قبلي فرقي كرده يا نه؟ اگه آره لطفاً قسمتهاي اضافهشده به كتاب رو بهصورت پيدياف روي سايت براي دانلود قرار بدين. با تشكر فراوان! (مريم ص. (ديماه 91))
پاسخ استاد: درود بر شما دوست پر انرژي و با محبت ما؛ چشم حتماً اين كار را خواهيمكرد؛ يعني تستهاي زبان فارسي آزمون سراسري 90 و 91 را با پاسخ تشريحي بر روي سايت در دسترس شما قرار خواهيم داد تا ديگر نيازي به خريد كتاب يك جلدي نداشتهباشيد.
سربلند باشيد!
108- سؤال دانشآموز: با سلام، پاسخ بفرماييد كه:
1- واژه «مانند» به هنگام اضافهشدن به واژه ديگر چند تكواژ است؟ مانند گل
2- اين واژه به شكل «مانند» چند تكواژ است؟ (قاسم چ. (بهمن ماه 91))
پاسخ استاد: درود بر شما: پاسخ پرسش 1: دو تكواژ و يك واژه: مانندِ گل: مانندِ: يك واژه با دو تكواژ (حرف اضافهي مركّب است مثلِ دربارهيِ، طيِ، غيرِ و ...)
پاسخ پرسش 2: باز هم دو تكواژ: مان + ـَ نده (پسوند صفت فاعلي)
پايدار باشيد!
109- سؤال دانشآموز: سلام. خسته نباشيد. واقعاً همهي كتاباتون حرف نداره، دكتر راستيش من كتاباتونو تازگي تهيه كردم، امسال كنكور دارم، خواستم اگه ميشه راهنمايي كنيد منو. آيا تموم ميشه تا اونوقت؟ چطور برنامه بريزيم؟ ممنون (محمد (بهمن 91))
پاسخ استاد: درود بر شما. بله با پشتكار و برنامهريزي درست. اگر از حالا نيز كارتان را آغاز كنيد ميتوانيد تا خرداد 92 به يك برداشت و جمعبندي درست از ادبيات برسيد. لطفاً مطالب خشتِ اول را مو به مو اجرا كنيد و براي خواندن ادبيات براساس آن مطالب حدوداً هفتهاي 10 تا 12 ساعت وقت درنظر بگيريد.
اميدوار باشيد و با پشتكار!
110- سؤال دانشآموز: سلام آقاي دكتر هامون سبطي. من امسال سال دومي است كه كنكور ميدهم ولي در آزمونهايي كه ميدهم هنوز نتوانستهام درصد ادبيات را به بالاي 70 درصد برسانم. در آرايه خيلي ضعيفم لطفاً بگيد چه كار كنم قرابتم خوبه در حد 70 درصد خواهش ميكنم كمكم كنيد. با تشكر! (پرستو الف. (بهمنماه 91))
پاسخ استاد: درود بر شما. خانم آزادي اولاً بايد به ياد داشتهباشيد كه درصد بالاي 70 در درس ادبيات براي پذيرفتهشدن در هيچ رشتهاي لازم نيست و با درصد بين 55 تا 65 نيز ميتوان در پرطرفدارترين رشتههاي بهترين دانشگاههاي ايران قبول شد. اما اگر ميخواهيد درصد بالاي ادبياتتان ضعف احتماليتان را در درسهاي ديگر جبران كند، براي حل مشكل يادشده بهترتيب زير عمل كنيد:
1- خواندن و دوره كردن فصل اول كتاب تناسب مفهوميِ من
2- خواندن درسنامهي آرايهها از روي سايت (اولين مبحث تستهاي دورهاي)
3- خواندن و 2 بار دورهي فصل اول كتاب همايش ادبيات (جلد اول)
4- خواندن آرايههاي مربوط از كتاب آرايههايِ ادبيِ دانشآموزان سال سوم انساني (كتابِ مدرسهاي آموزش و پرورش)
5- حل تمام تستهاي آرايهي آزمون سراسري از سال 81 تا 91 و همچنين تستهاي دورهاي بر روي سايت
دلتان آباد و از غمها آزاد!
111- سؤال دانشآموز: با سلام خدمت دكتر سبطي عزيز. اول ميخواستم ازتون بهخاطر دو كتاب زبان فارسي و املا تشكر كنم چون واقعاً خيلي خوب و كاربردي بود. سؤالم از جنابعالي اينكه من از الان ميخوام ادبيات را خيلي خوب بخوانم، من در قسمت قرابت خيلي مشكل ندارم ولي در قسمت آرايه خيلي ضعيفم و بايد خيلي وقت بذارم تا سؤالاتش را جواب بدم ميشه منو راهنمايي كنيد ببينم چه كتابهايي را مطالعه كنم و چگونه مطالعه كنم تا درصدم را به بالاي 90 برسونم. باز هم از شما متشكرم! (اميد ح. (اسفندماه 91))
پاسخ استاد: درود بر شما. بهاينترتيب عمل كنيد:
1- خواندن فصل اولِ كتاب تناسب مفهومي
2- خواندن درسنامهي آرايهها از روي سايت نشر دريافت (تستهاي دورهاي ادبيات مردادماه)
3- خواندن فصل اول كتاب همايش ادبيات (جلد اول)
4- حل تستهاي آرايهي ادبي از سال 1381 تا 1385
5- خواندن كتاب آرايههاي ادبي سال سوم انساني (كتاب درس)
6- دورهي فصل اول كتاب همايش ادبيات (جلد اول)
7- حل تستهاي آرايههاي ادبي از سال 1386 تا 1391
پيروز باشيد!
|